Coğrafi dağılım.
Cins, Türkiye, Kırım ve Kafkasya’ya özgüdür.
Çoğunlukla tek başına bulunur.
Üst bölümler birleşerek, bir keşiş kukuletasını andıran yapı oluşturur. Bu yapı o kadar kapalıdır ki, çiçeğin içini görmek için iyice eğilip kukuletanın altına bakmanız gerekir.
Güneşli günlerde hafif ama keskin bir teke kokusu yayar. Bu koku, orman içindeki belirli böcek türlerini davet eden bir sinyaldir.
Genellikle kirli mor, kahverengi ve yeşilimsi tonlara sahiptir. Bu renk paleti, orman tabanındaki kuru yapraklar ve toprakla uyumlu olmasını ve böylece otçullardan korunmasını sağlamaktadır.
Orchidaceae (Salepgiller) ailesine bağlı bitkiler ülkemizde genel olarak “salep” ve “orkide” olarak bilinirler. Salep (ثعلب) kelimesi Arapça orijinli iken, orkide (ὄρχις) kelimesi Yunanca mahreçlidir. Orkide kelimesi testis/taşak anlamını verir ve birçok orkide türünde görülen bölünmüş yumru yapısına işaret eder. Salep ise, Arapçada tilki anlamını verir. Beri taraftan bu ismin Arapçadaki hali husya el-sa’leb’tir (خصي الثعلب). Bu da tam olarak tilki taşağı anlamına gelir.
Zamanla bitkilerin tam adının ilk kelimesi kullanımdan düşmüş ve sadece salep kelimesi kalmıştır.
Orkide kökünden ‘salep’ adı verilen, sakinleştirici etkisi olan ve oldukça besleyici olan bir toz elde edilmektedir. Bu toz ekmek ve dondurma yapımında kullanıldığı gibi içecek olarak da tüketilmektedir. Musilaj bakımından da zengindir ve mide-bağırsak kanalı tahriş vakalarında başvurulmaktadır.
Doğadaki orkidelerin her ne sebeple olursa olsun toplanması kanunla yasaklanmıştır ve ciddi maddi müeyyidesi bulunmaktadır.
Ayrıca orkideler Kocaeli biyoçeşitliliğinin kritik halkaları arasındadır. Bu nedenle toplamaktan ve bulunduğu yeri tahrip etmekten kaçının.
Steveniella (Takkelisalep), genellikle 15 ila 40 cm büyüyebilen, tabanda tek bir yaprak taşıyan ve küçük yuvarlak yumruya sahip olan orkidelerden oluşan bir cinstir. Kökgövde yumruludur ve yumrular sapsızdır. Gövde dik ve sıkapoz (başka bir deyişle yapraksız) olup iki adet sarılıcı kılıf barındırır. Yapraklar tek, dilsi, sıklıkla dışa doğru kıvrık, koyu zeytin yeşili, üst bölümünde kahverengimsi mor boyuna çizgili, alt bölümü ise mordur. Çiçek durumu darca silindirik olup çok sayıda çiçek gevşek biçimde dizilmiştir ve en çok 18 cm uzunluğundadır.
Çiçek bırahteleri yumurtalıktan çok daha kısadır. Çiçekler eksene bastırılmış olup zeytin yeşili ila sarımsı yeşil renkli ve mor lekelidir. Çanak yapraklar dış yüzeyde tozlu yeşilimsi mor, iç yüzeyde grimsi mor beneklidir. Dudak zeytin ya da sarımsı yeşil renkli ve tabana doğru mor bezelidir.
Taç ve çanak yapraklar birleşerek kapalı bir külah oluşturur ancak uçları serbesttir. Labellum (diğer bir deyişle taç loblarının oluşturduğu dile benzeyen yapı) dilsidir. Yan lobları küçük ve yuvarlak, yumurtalığa doğru eğilmiş ve mahmuzludur. Mahmuz yumurtalığa yaslı, genişçe koniksi ve ucu belirgin biçimde iki koniklidir. Sütun kısa ve diktir. Pollinia iki adettir.
