Çiçeklerin güz mevsiminde açması, sıkapa ve yaprakların çiçeklerle aynı dönemde bulunması ve çiçeklerin koyu sarı renkli olması ayırt edici özelliğidir.
Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Tanımı
Soğanı genellikle 2 ila 4 cm çapındadır. Yapraklar 4 ila 6 arası sayıda, parlak yeşil renkli, oldukça darca mızraksı, tepeye doğru kademeli olarak sivrilir. Bunlar güz başında ortaya çıkar ve kış boyunca kalırlar. Bırahte 3 ila 6 cm uzunluğunda, zaman zaman tepede iki parçalıdır. Çiçekler koyu sarı renkli ve sapsızdır. Çiçek örtüsü tüpü 5 ila 20 mm uzunluğunda, bölümler ters mızraksı ila ters yumurtamsı, 3 ila 5,5 cm uzunluğunda ve 1 ila 2,1 cm genişliğindedir. İplikçik 1,5 ila 3,5 cm uzunluğundadır. Dilimizde karanergis, göçgöç çiçeği, sarı çiğdem ve kurbağa çiçeği adları ile bilinmektedir.
Babil kalıntılarında bu bitkinin soğanları bulunmuştur. İşin doğrusu klasik çağda, parlak sarı çiçekleri ezilerek lüks kumaşları boyamak için sarı bir boya maddesi elde edilirdi. Hatta, kadınlar saçlarını sarıya boyamak veya parlaklık vermek için bu çiçeklerden yapılan özel bitkisel karışımları kullanmaktaydı.
Hava kapalı, bulutlu veya yağmurlu olduğunda çiçeklerini sıkıca kapatmaktadır.
Cins 6 Ocak 1761 – 20 Aralık 1838 yılları arasında yaşamış Çekyalı bitki bilimci Kaspar Maria von Sternberg’a adanmıştır. Bitki fosilleri ile ilgili öncü çalışmalara imza atmıştır ve bu nedenle Paleobotani’nin babası kabul edilmektedir. Epitet Latince sarı anlamına gelir. Açık bir şekilde Çiçeklerinin koyu sarı rengine işaret eder. Gelgelelim Sternbergia cinsi içinde çiçeklerin sarı olması alışılmadık bir durum değildir. Bitki ilk olarak sarı çiçeklerin nadir görüldüğü Amaryllis cinsine bağlıydı.
İnsanlar dahil hayvanlar için zehirlidir. Deri ve gastrointestinal tahrişe; yanma, ağız ülseri, ishal ve kusmaya neden olabileceği rapor edilmiştir. Hamilelik esnasında uzak durulmalıdır.
Bu bitkinin Kocaeli’nin doğal bitkisi olduğundan emin değilim. Kandıra’ya bağlı Akçaova’da ve Kocaeli Kent Ormanı’nda düzensiz bireyler mevcut ancak buraya bahçe toprağının taşınması ile de gelmiş olabilirler.
Biyocoğrafik dağılım ve ekolojik profil
🌍 Coğrafi Dağılım
Bitki doğal olarak Akdeniz havasından Orta Asya’ya kadar olan bölgede yayılış göstermektedir.
🧬 Takson Kartı
🌱 Ekolojik Profil
Bahçe, tarla, mezarlık, yol kenarı
Geofit
Eylül – Kasım
23 Ekim 2023 • İzmit • 350 m • Makilik
🗺️ Türkiye gözlemleri
Bitki için kullanılan göç göç adı, bitkinin çiçeklenme dönemi ile ilgilidir. Çünkü bitkinin çiçek açması havaların soğumaya başladığına işaret eder. Bu da yayladakilere göç etmeleri gerektiğini söyler. Bazı Akdeniz ülkelerinde ise bağbozan adıyla bilinmektedir, bu da üzümün hasat mevisimi ile çiçek açma zamanının aynı dönemde olması ile bağlantılıdır. Kara nergis adı olasılıkla soğan gömleğinin siyah renkli olması ile ilgilidir. Kurbağa çiçeği adının kaynağını ise bilmiyorum.
Yapraklar deri kızartıcı ve toniktir. Bitki harici olarak romatizma tedavisinde kullanılmıştır.
Fotoğrafları
Sitede yer alan bitkisel kullanım bilgileri yalnızca bilgilendirme ve kültürel aktarma amacı taşımaktadır. Herhangi bir bitkiyi tıbbi amaçla kullanmadan önce mutlaka bir hekime, eczacıya, fitoterapi konusunda eğitimli bir uzmana veya ilgili sağlık profesyoneline danışılması gerekmektedir.
Leave a Comment