Liliaceae (Zambakgiller)

Hüseyin Doğan avatarı
Lilium lancifolium

Tanımı

Liliaceae (Zambakgiller) çok yıllık otlardan oluşan bir ailedir. Genellikle rizomlu, yumrulu, kormuslu ya da soğanlıdırlar. Yapraklar tabanda ve/veya gövdede, almaşlı, karşılıklı ya da halkavi dizilişli, paralel ya da nadiren ağsı damarlı ve yumurtamsı, şeritsi, ipliksi ya da kılıç biçimindedir. Çiçek durumu tek başına, salkım, talkım ya da şemsiye halindedir. Çiçekler erselik, çoğunlukla iri ve gösterişli, nadiren tek eşeyli, çok ya da nadiren tek simetrili ve bırahte ile ikincil bırahte mevcuttur ya da değildir.

Çiçek örtüsü genellikle taç benzeri, iki halka halinde altı ya da nadiren 4 ya da 8 parçalı ve bölümleri serbest ya da bitişiktir. Ercikler 3, 4, 6 ya da 8 adet, çiçek örtüsü bölümlerine karşılıklı yerleştirilmiş; iplikçikler serbest ya da çiçek örtüsüne bitişik, nadiren bir taççıka bitişik; başçıklar genellikle iki bölümlü, tabandan ya da sırttan bağlı ve içe dönük ya da dışa dönüktür. Karpeller genellikle bitişik, yumurtalık üst durumlu, üç bölümlü ve tohum taslakları çoğunlukla devriktir. Meyve kapsül ya da üzümsü formdadır.

FLORA NICOMEDIAE • NORTHERN HEMISPHERE

Liliaceae

Biyocoğrafik dağılım ve sistematik profil

🌍 Coğrafi Dağılım

Liliaceae ailesi, doğal olarak Kuzey Yarımküre’nin ılıman ve subtropikal bölgelerinde yoğunlaşmıştır ve başlıca çeşitlilik merkezleri Doğu Asya, Orta Asya ve Kuzey Amerika’dadır.

🧬 Takson Kartı

Alem Plantae
Takım Liliales
Familya Liliaceae Juss.
💡 Biliyor muydunuz?

Yakın zamana kadar altı taç yaprağı ve tek üst durumlu yumurtalığı olan hemen hemen tüm bitkiler aile içinde değerlendiriliyordu. Çöp kutusu olarak da bilinen aile bu nedenle en kalabalık ailelerden biriydi. Ancak günümüzde çok sayıda taksonomik revizyon sonra nicelik olarak mütevazı bir duruma gelmiştir.

Çiçekleri, iki halka halinde dizilmiş altı adet tepalden oluşur ve genellikle altı adet ercik vardır. Çoğunlukla aktinomorf çiçeklere sahiptirler, yani bir daire şeklinde açılırlar ve bazı soğanlı ailelerden farklı olarak, yumurtalıkları üst durumludur.

🗣 Folklor

Özellikle Zambak ve Lale cinsleri, kesme çiçek endüstrisinin en yaygın ürettiği bitkiler arasındadır.

🌐 Ekoloji

En az 70 milyon yaşında olan ailenin atalarının gölgeli ormanlık alanlarda yaşayan mütevazı bitkiler olduğunu düşünülmektedir. Zamanla, bu bitkiler daha açık ve güneşli alanlara göç etmişler, bu süreçte, toprak altında enerji depolamak için soğanlar geliştirmişler, dikkat çekmek için gösterişli çiçekler evrimleştirmişler ve tohumlarını rüzgarla dağıtmak için kapsül meyveler üretmeye başlamışlardır.

Kocaeli’ndeki cinsler

  • Fritillaria (Terslâle)

    Fritillaria (Terslâle)

    Fritillaria (Terslâle) çok sayıda türü süs bitkisi olarak değerli olan ve bu nedenle aşırı toplama nedeniyle tehdit altında olan bir cinstir.

  • Gagea (Sarıyıldız)

    Gagea (Sarıyıldız)

    Gagea (Sarıyıldız) bahar aylarında genelde sarı çiçekler açan ve kısa boylu olan türleri barındıran bir cinstir.

  • Lilium (Zambak)

    Lilium (Zambak)

    Lilium (Zambak) iri, renkli, zaman zaman kokulu ve gösterişli çiçekler açan ve sayısız kültivarı bulunan meşhur bir cinstir.

  • Tulipa (Lale)

    Tulipa (Lale)

    Tulipa (Lale), Ortaçağ sonrasında Türkiye’de oldukça popüler olmuş, Avrupa’ya taşınmış ve günümüzde yaygın olarak yetiştirilen bir cinstir.

Leave a Comment

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir