Nasıl tanırım?
Çiçek örtüsünün meyve zamanı yeşil veya zarsı, 5 parçalı olması ve tepesine yakın arka kısmında yeşil bir şişlik bulunması ayırt edici özelliğidir.
Habitat
Tahrip edilmiş arazi, deniz kenarı, taşlı bölge, yol kenarı, tarla
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Mayıs – Ekim
Arazi notu
24 Eylül 2023 • İzmit • 110 m • Yol kenarı
Hızlı büyüme döngüsünü C3 fotosentez mekanizmasına borçludur. Diğer bitkilerle rekabete girdiğinde, topraktaki azotu ve suyu hızla emerek diğer bitkilerin büyümesini engelleyen baskın kimyasallar salgılamaktadır.
Tohum, sürgün, sap ve yapraklar tüketilmektedir. Ayrıca yaprak ve sürgünler ıspanak gibi pişirilmektedir. Bitkiden sarı ve yeşil boya elde edilmiştir.
İdrar söktürücü, hafif müshil, parazit düşürücü, yatıştırıcı etkileri bulunan bitki ayrıca sindirim sistemi rahatsızlıkları, karaciğer şikayetleri ve hemoroit tedavisinden kullanılmıştır.
Aşırı tüketiminin gıdalardaki bazı besin maddelerinin işlevini yok edebileceği rapor edilmiştir. Bunun yanında gut ve böbrek taşı şikâyeti olanlar uzak durmalıdır.
Bitkinin uzun süre toprakta canlı kalabilen tohumları ve allelopatik özellikleri, tarım alanlarında ciddi bir sorun haline getirmiştir. Öte yandan bu özellikleri, aynı zamanda allelopati çalışmaları için araştırılmaktadır.
Erken dönemde özellikle yapraklarının benzediği zehirli bitkiler ile karıştırılabilir.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Latince Chenopodium gibi anlamına gelir. Cinsin, Chenopodium cinsi ile hayli yakın olmasına işaret eder. Epitet Latince duvarda anlamına gelir. Türün habitat tercihine işaret eder. Özgün tanımda bu “Habitat in Europae muris aggeribusque” cümlesi ile belirtilmiştir.
70 cm boylanabilen, çoğunlukla çok dallı, hafifçe unlu, dik ve tek yıllık bir bitkidir. Yapraklar 2 ila 8 cm uzunluğunda, 1 ila 6 cm genişliğinde, genişçe üçgensi-yumurtamsı, kenarları kabaca ve düzensiz dişli ya da nadiren düz; dişler sivri ve kıvrıktır.
Çiçek durumu terminal ve koltuklarda ya da gevşekçe dallı talkım halindedir. Çiçekler 1 ila 1,5 mm uzunluğundadır. Çiçek örtüsü bölümleri 5 adettir. Ercik 5 adettir. Tohumlar siyah renkli ve hafifçe parlaktır.
Çiçekler açılmaz, bunun yerine çanak yapraklar yumurtalığı örter ve meyve böyle oluşur. Dilimizde salmanca adı ile bilinmektedir.