Carlina lanata (Keygana)

Tanımı

Genellikle 5 ila 40 cm kadar büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Gövde havlı, basit ya da dallıdır. Yapraklar 7,5 cm uzunluğunda ve 2,5 cm genişliğinde, loblu ve örümcek ağına benzeyen, kısa, yoğun, hasır gibi tüylerle kaplıdır. Yapraklar almaşlı dizilişli, kenarları düz ya da dişlidir. Çiçek başları 1,5 ila 2 cm genişliğindedir. Dış filariler mızraksı ve dikenlidir, bunlar gümüşî morumsu iç filarilerden daha uzundur. Taç morumsu pembe renklidir. Kapçık 3 mm, sorguç 15 mm uzunluğundadır. Dilimizde keygana adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Bitki doğal olarak Akdeniz havzasında yayılış gösterir. Orman açıklıkları, çalılık, yol kenarı ve tarlalarda görülmektedir. Umumiyetle haziran ve ağustos ayları arasında çiçek açmaktadır. Bitkiyi deniz seviyesinden 800 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins, Kutsal Roma İmparatoruluğu’nun ilk imparatoru Şarlman’ın (Carolus Magnus/Charlemagne) adını taşımaktadır. Rivayete göre, Şarlman ordusunda görülen veba salgınını, başmeleğin yol göstermesi ile bir Carlina türünün kökünü kullanarak tedavi etmiştir. Şarlman ayrıca, İmparatorluk bahçelerinde yetiştirilmesi gereken bitkilere yönelik bir genelge yayımlamıştır. 72 bitkilik bu liste içinde çeşitli sebze ve süs bitkilerinin yanı sıra tıbbi değeri olan bitkiler de yer almaktadır. Epitet Latince yünlü anlamına gelir ve açık bir şekilde yaprakların örümcek ağına benzer tüylerle kaplı olmasına işaret eder. Bu terim, bitkinin bir parçasının uzun ve yumuşak dolaşık tüylerle kaplı olmasını imlemektedir.