Yucca gloriosa (Avize çiçeği)

Tanımı

Genellikle 5 metre kadar büyüyebilen her dem yeşil bir bitkidir. Tabandan çıkan birkaç gövde mevcuttur. Uzun yaprakları düz ve serttir, 30 ila 50 cm uzunluğunda ve 2 ila 3,5 cm genişliğinde olurlar. Yapraklar koyu yeşil, düz kenarlı, pürüzsüz ve tepede sipsivridir. Çiçek kurulu bileşik salkım halinde olup 2,5 metreye kadar uzamaktadır. Beyaz çiçekler çan biçimlidir ve bazen mor ya da kırmızı renkler görülmektedir. Meyveleri 8 cm kadar büyüyebilmektedir. -15 dereceye kadar dayanıklıdır. Yaz koşullarına bağlı olarak her yıl çiçek açmayabilir. Çiçeklerinin kokusu geceleri daha belirgindir. Tohumlar ekilmeden önce yirmi dört saat ılık suda bekletilmelidir. 20 derecede 1 ila 12 ay arasında çimlenirler. Yaprakları diktir. Dilimizde avize çiçeği adı ile bilinmektedir.

Meyvesi ve çiçekleri çiğ ya da pişirilerek tüketilmektedir. Ayrıca kökü kurutulup öğütülerek ekmek yapımında kullanılmıştır. Köküne sabun ikamesi olarak başvurulmuştur. Yapraklarından elde edilen lifler kumaş, ip, sepet ve hasır yapımında kullanılmaktadır. Kökleri saponin içerir. Meyvesi müshil etkilidir. Kökü temizleyicidir. Temas halinde çeşitli cilt sorunlarına yol açabileceği rapor edilmiştir. Ayrıca yaprak uçları sivridir ve bu da kesiklere neden olabilir.

Gözlem bilgileri

Yucca gloriosa doğal olarak Kuzey Amerika’da yayılış gösterir. Süs bitkisi olarak ülkemizde ve dünyanın büyük bölümünde doğallaşmıştır. Bahçe ve parklarda görülen bitki umumiyetle ağustos ve kasım ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 400 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Alttürler | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins adının aslında Karib dilinde Manihot esculenta (manyok) için kullanılmaktadır. Bununla birlikte cins isimlendirilirken manyok ile karıştırıldığı için bu adı almıştır. Epitet Latince şanlı, ihtişamlı anlamına gelir. Özgün tanımda epitet tercihi ile ilgili bir açıklama yoktur ancak bitkinin genel görünümünün görkemli olmasına ya da dik ve kılıç biçiminde olan yaprakların, zafer kazandıktan sonra kılıçlarını havaya kaldıran askerleri simgelediği çıkarımı yapılabilir.