Nasıl tanırım?
Kapçıkların tüylü, dilsi çiçeklerin 1-2 mm uzunluğunda ve üst bölümünün salgılı tüylü olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Makilik, yol kenarı, tahrip edilmiş arazi
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Nisan – Mayıs
Arazi notu
01 Mayıs 2026 • İzmit • 350 m • Makilik
Bitki için önerilen kanaryaotu adının kaynağı belirsiz gibi gözüküyor. Evet diğer dillerde kuşyemi ve benzeri isimler var ancak kanaryaların bu bitkileri yediğine dair bir rapor yok. İkincisi ise Serinus canaria ülkemizin doğal kuşu değildir. Acaba bu isim neden Phalaris cinsi için saklanmadı? Yeri gelmişken Maud Grieve, A Modern Herbal adlı eserinde “Groundsel, çoğumuzun zihninde kafes kuşlarıyla özdeşleşmiştir ve pek çok insan bu bitkinin kanaryaların en sevdiği yiyecek olmak dışında başka bir işe yaradığını bilmez” cümlesini yazmıştır ancak burada kastedilen Senecio vulgaris‘tir. İlgili listede ise Senecio vulgaris için başka bir isim önerilmiştir.
Kum kanaryaotu da açık değildir. Olasılıkla Aznavour’un İstanbul’dan topladığı örneklerin adalardan olmasından yola çıkıldı. Öte yandan kumlu toprakları tercih ettiğini de ifade etmek lazım.
Flora of Turkey‘in 5. cildinde “Aznavour’un zamanından beri tekrar toplanmadı” ifadesi yer almaktadır. Doğallıkla Kocaeli’ndeki popülasyonları kıymetlidir.
Kocaeli’nin nadir bitkilerindendir. Yerinde güzel. Bitkileri koparmak yerine sadece fotoğraflayarak, güzelliklerinin dalında ve köklerinin ait olduğu toprakta kalmasına izin verin ki bu özel miras geleceğe de kalsın.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Latince yaşlı adam anlamına gelir ve bu bağlamda tohum dağıtma zamanı kapçıkları tutan sorguçların görünümüne işaret eder. Dilimize aynı kökten girmiş senato ve senatör gibi kelimeler mevcuttur. Epitet Latince kurşunî anlamlarına gelir. Bitkinin kurutulmuş örneklerinin zamanla aldığı renge bir göndermedir.
Genellikle 6 ila 20 cm büyüyebilen bir bitkidir. Gövde diktir. Gövde ve yapraklar seyrek biçimde ağsı tüylü ila tüysüzce, üst bölüm ise salgılı tüylüdür. Taban yaprakları yumurtamsı dikdörtgensi, kenarları dişli ve saplı iken gövde yaprakları dikdörtgensi mızraksı, kenarları dişli ve sarılıcıdır.
Dilsi çiçekler 1 ya da 2 mm uzunluğunda, alta kıvrık ve sarı renklidir. Kapçık 3 ila 5 mm uzunluğundadır. Sorguç beyaz renkli ve 9 ya da 10 mm uzunluğundadır. Dilimizde kum kanaryaotu adı ile bilinmektedir.
Çiçek başları kısaca ışınsal ve 4 ila 8 mm genişliğindedir. İnvolukrum dar ve silindirik; filariler ise 8 ila 10 mm uzunluğunda ve şeritsidir. Çanak bırahteleri 2 ila 4 mm uzunluğunda, birkaç adet ve şeritsidir.