Tanımı
5 metre büyüyüp 6 metre yayılabilen yaprak dökücü bir çalı ya da kısa ağaçtır. Yapraklar almaşlı dizilişli, teleksi bileşik ve 25 ila 55 cm uzunluğundadır. Her yaprak 9 ila 31 adet, 6 ila 11 cm uzunluğunda ve kenarları testere dişli yaprakçığa sahiptir. Yaprak sapı ve gövde yoğun biçimde pas renkli tüylerle kaplıdır. Çiçekler yeşilimsi beyaz ila sarı renklidir ve sıkı terminal salkımlarda dizilidir. Meyveler yeşil ila kırmızı renklidir. Meyve durumu 10 ila 20 cm uzunluğunda ve 4 ila 6 cm genişliğindedir.
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak Kuzey Amerika’da yayılış gösterir ancak günümüzde kuzey yarımkürenin büyük bölümünde yetiştirilmektedir.🔗 Çalılık, sulak alanların kenarı ve ormanlık alanlarda görülen bitki umumiyetle haziran ve temmuz ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1200 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.
Takson kartı
- Plantae (Bitkiler alemi)
- Sapindales (Akçaağaç takımı)
- Anacardiaceae (Menengiçgiller)
- Rhus (Sumak)
Rhus typhina L.
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca sumak anlamına gelir. Kelimenin kırmızı (ῥόδον) kelimesinden gelmesi muhtemeldir, bu durumda meyvelerin rengine işaret etmektedir. Dilimizdeki sumak kelimesi Süryanice kaynaklıdır ve bu dilde kırmızı anlamına gelir. Epitet Latince kadife anlamına gelir. Burada kastedilen, dalların boynuzu andıran biçimde çatallanması ve üzerlerindeki pas rengi tüylerle birleşince geyik boynuzunun kadifemsi dönemini andırmasıdır. Özgün tanımda bu “ramis hirtis uti typhi cervini” cümlesi ile belirtilmiştir. Bu nedenle bitki, geyikboynuzu sumağı adıyla da bilinmektedir.
Kullanımı
Meyveleri yenilebilir. Bunlar soğuk suda ıslatılıp yıkandıktan sonra tatlandırılarak sumakata adı verilen bir içecek haline getirilmiştir. Sürgünler çiğ olarak yenilmiştir. Kabuğu antiseptik, büzücü, süt artırıcı ve toniktir. İshal, ateş, hemoroid, genel halsizlik, rahim sarkması gibi rahatsızlıkların tedavisinde demlenerek kullanılmıştır. İç kabuğu hemoroid vakalarında etkilidir. Kök büzücü, kan temizleyici, idrar söktürücü ve kusturucudur. Meyve büzücü ve kan temizleyicidir.
Fotoğrafları
