Nasıl tanırım?
Yaprakların almaşlı dizilişi, gövde ile çiçek saplarının çıplak ve yaprakların damarların altında kısa havlı olması ayırt edici özellikleridir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Ormanlık, çalılıklar, kayalık
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Mayıs – Temmuz
Arazi notu
08 Haziran 2025 • Kartepe • 1500 m • Ormanlık
Rizomlarının üzerinde, geçmiş yılların saplarından kalan dairesel izler bulunmaktadır. Bu izler, Davut yıldızını andırmaktadır. Mührüsüleyman adı da buradan gelmektedir. Söz konusu yıldız çiçeklerde de görülmektedir. Davut yıldızı ya da Süleyman mührü adı verilen bu yapı, iki eşkenar üçgenin birleşimi ile oluşan bir altıgendir.
Tohumlarında elaiosome adı verilen bir yapı bulunmaktadır. Karıncalar, oldukça lezzetli olan bu ödülü yuvalarına götürerek farkında olmadan tohumu ekmiş olurlar.
Gövdelerin kavisli yapısı nedeniyle Davud’un Arpı, yaprakların almaşlı dizilişinin de basamakları andırması nedeniyle Cennet Merdiveni adlarıyla da bilinmektedir.
Rizomdaki mühürleri sayarak bitkinin kaç yaşında olduğunu anlayabilirsiniz. Her mühür, bir yılı temsil etmektedir.
Rizomların boğumlu olması nedeniyle kemik kırıklarını ve çıkıklarını iyileştirdiğine inanılmıştır. Bitkinin boğumluca adı da buna işaret etmektedir.
Bitkiler nemli ormanlık alanlarda görülmektedir; çiçeklerin aşağı doğru bakması polenleri yağmurdan korurken, sadece doğru tozlaştırıcıların çiçeğe ulaşmasını sağlamaktadır.
Meyvelerini kuşlar çok sevmektedir. Bu meyveler yenebilir orman meyvelerine benzese de oldukça zehirlidir ve ciddi sorunlara yol açmaktadır.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Antik Yunanca çok dizli anlamına gelir ve bu bağlamda rizomların çok sayıda eklem bulundurmasına işaret eder. Cinsin dilimizdeki karşılığı olan mührüsüleyman tercüme ile elde edilmiş gibi gözükmektedir. Bitkilerin çiçek örtüsü bölümleri Davud yıldızına benzer. Diğer görüşe göre köklerde bu yıldıza benzeyen çöküntülerin varlığıdır. Sembol bazı Türk devletlerinin ve modern İsrail’in bayrağında görülmektedir. Bizdeki bilinenin aksine, batıda bu sembol Süleyman peygambere izafe edilmektedir. Epitet Latince doğulu anlamına gelir. Açık bir şekilde türün, cins içinde dağılım bölgesine dikkat çekmektedir.
Genellikle 15 ila 65 cm büyüyebilen bir bitkidir. Gövde köşeli ve boyunca tüysüzdür.
Yapraklar almaşlı dizilişli, genişçe ila darca yumurtamsı ya da eliptik, kısaca saplı ya da neredeyse sapsız 55 ila 110 mm uzunluğunda ve 20 ila 40 mm genişliğinde ve kısa havlıdır. Çiçek durumu sapı 1 ila 3 arası çiçekli ve tüysüzdür.
Çiçek örtüsü 8 ila 11 mm uzunluğunda ve 2 ila 3,5 mm genişliğindedir. Meyve mavimsi siyah renklidir ve 5 ila 10 mm çapındadır. Rizomları tedavi amaçlı kullanılmıştır. Dilimizde doğu mührüsüleymanı ve boğumluca adları ile bilinmektedir.