Tanımı
Genellikle 4 ila 30 cm büyüyebilen bir bitkidir. Soğan yumurtamsı ve 1 ila 1,25 cm çapındadır. Yapraklar 3 ila 6 arası sayıda, şeritsi ila şeritsi mızraksı, 6 ila 40 cm uzunluğunda ve 2 ila 8 mm genişliğinde ve parlak yeşil renklidir. Sıkapa ve yapraklar genellikle aynı uzunluktadır. Çiçek durumu sıkı, 1 ila 4 cm uzunluğunda ve 1,5 ila 2 cm genişliğindedir ve 20 ila 40 arası çiçek barındırır. Çiçekler koyu mavi renklidir ve uçları beyaz lobludur. Bu loblar tırtıklıdır. Verimli çiçekler kokulu, yumurtamsı ila dikdörtgensi-testimsi koyu mavi ila siyahımsı mavi renklidir.
Ercikler iki sıralı olup tüpün ortasının hemen altındadır. Kısır çiçeklerin sapı yatay ya da yükselicidir. Bunlar en çok 20 adet olup verimli çiçeklerden daha küçüktür ve renkleri daha soluktur. Meyve zamanı çiçek kurulu uzar ve gevşer. Kapsül genişçe yumurtamsı ila dairesel ve 7 ila 9 mm uzunluğunda ve 8 ila 10 mm genişliğindedir. Soğanı pişirilerek tüketilebilir ancak zehirli olması nedeniyle uzak durmak en iyisidir. Soğanı zehirlidir. Dilimizde arap üzümü, dağ sümbülü, cavurbaşı, gavurbaşı, kargasoğanı ve saçkıran adları ile bilinmektedir.
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak doğu Avrasya’da yayılış gösterir. Ormanlık alan, çalılık, deniz kenarı, çayır ve kayalık yamaçlar görülmektedir. Umumiyetle mart ve mayıs ayları arasında çiçek açmaktadır. Bitkiyi deniz seviyesinden 1600 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.
Harita | Sinonimler | Herbaryum
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca misk kokulu anlamına gelir. Bu bağlamda cinse bağlı bazı türlerin hoş kokularına dikkat çekmektedir. Cinsin Türkçe adı olan müşkürüm de açık bir şekilde cins adından türetilmiştir Epitet Latince gözden kaçmış anlamına gelir. Türün Muscari armeniacum olarak kaydedilen herbaryum örneğinden tanımlanmasına işaret eder. M. neglectum siyahımsı mavi renkli iken M. armeniacum gökyüzü mavisi veya menekşe renklidir. Muscari armeniacum’un çiçekleri uzatılmış ve korolla lobları yayıktır. M. neglectum’un alt çiçekleri daha koyu iken üst çiçekleri daha açık renklidir.
Fotoğrafları
Muscari neglectum Guss. ex Ten. & Sangiov. | Ann. Civili Regno Due Sicilie 26: 48 (1841).
Leave a Comment