Nasıl tanırım?
Filarilerin küt uçlu, yaprakların dikdörtgensi veya eliptik mızraksı ve kapçıkların koyu kahverengi olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Orman, yol kenarı, yamaç
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Temmuz – Eylül
Arazi notu
08 Ağustos 2025 • Başiskele • 450 m • Kayalık
Cinste tür teşhisinin ne denli güç olduğuna dair çarpıcı bir örnek: Çekya’da 541 herbaryum örneği üzerinde yapılan bir çalışmada, daha önce bu tür olarak etiketlenen örneklerin %97’sinin başka tür olduğu anlaşılmıştır.
Türkçe bitki adlarında gül ismi atanan taksonların neredeyse tamamı, gül rengi tonlarında çiçekleri olması ile tipiktir. Öte yandan bu bitki söz konusu olduğunda gül kelimesinin kullanım nedeni açık değildir.
Bitkinin 38 adet alttürü bulunmaktadır ve bu nedenle Kocaeli’nde birden fazla alttürle temsil ediliyor olması olasıdır.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Antik Yunanca şahin anlamına gelir. Bitki ile beslenen şahinlerin görme yeteneklerini bitkiden aldıklarına inanılmasına atıfta bulunmaktadır. Plinius şöyle der: “Bu bitki hieracion olarak bilinir, çünkü şahinler görüşlerini keskinleştirmek için bitkinin suyunu gözlerine serperler”. Epitet Latince salkımlı anlamına gelir ve açık bir şekilde çok sayıda çiçek başı bulunmasına işaret eder. Özgün tanımda bu “species a reliquis diversissima racemo simplici terminali fere pedali” olarak belirtilmiştir.
Genellikle 30 ila 100 cm büyüyebilen çok yıllık bir bitkidir. Gövde boyunca basit salgısız tüyler vardır ve bunlar alt bölümde yoğundur. Yaprakların tamamı gövde yaprağıdır, 25 ila 70 mm uzunluğunda ve 20 ila 35 mm genişliğinde, taban doğru hafifçe kümelenmiş halde, kısaca dişlidir.
Alttakiler sapa doğru darca, üsttekiler tabana doğru yuvarlak, sapsız ya da yarı sarılıcıdır. Tamamının alt yüzeyinde basit birkaç salgılı tüy görülmektedir. Çiçek başı çok sayıdadır. Çiçek sapı yoğun yıldızsı tüylüdür. İnvolukrum 11 ila 13 mm uzunluğundadır.
Filariler genişçe şeritsi mızraksı, tepede küt ve birkaç yıldızsı ile salgılı tüylüdür. Dilsi çiçekler tüysüzdür. Kapçık 3,5 ila 4 mm uzunluğunda ve koyu kahverengidir. Dilimizde gül şahinotu adı ile bilinmektedir.