Nasıl tanırım?
Bitkinin tırmanıcı, yaprakların yüreksi-ok başlı, meyve saplarının 5-8 mm ve fındıkçığın pürüzsüz parlak olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Çalılık, orman, tahrip edilmiş arazi
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Temmuz – Ekim
Arazi notu
01 Eylül 2023 • İzmit • 470 m • Orman
Bitkiye Kocaeli’nde nadiren rastlıyoruz. Sanırım bu Türkiye’nin tamamı için böyledir.
Yaprakları çiğ veya pişirilerek tüketilebilir ve tohumları da yenilebilir. Müshil olarak kullanılmıştır.
Tohumları toprak altında 100 yıla kadar canlılığını korumaktadır ve bu sayede günümüzde kuzey yarımküreye dağılmıştır.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins 1523 – 9 Ekim 1562 yılları arasında yaşamış İtalyan bitki bilimci Gabriello Fallopio’ya adanmıştır. Fallop tüpleri olarak bilinen anatomik yapıya adını vermiş on altıncı yüzyılın önemli anatomi bilimcilerindendir. Modern anatomi biliminin kurucusu olarak kabul edilmektedir. Bitki bilim alanındaki çalışmaları nedeniyle adı bu cinse verilerek ölümsüzleştirilmiştir. Epitet Latince çalılık anlamına gelir. Türün habitat tercihine işaret eder. Bitki ikili adlandırmadan önce “Fagopyrum praelongum dumetorum” olarak bilinmekteydi.
Halihazırda bazı kaynaklarda Polygonum dumetorum adı ile geçmektedir. 3 metre uzayabilen tek yıllık bir bitkidir. Fallopia convolvulus türünden sıklıkla daha uzun, çiçek sapının meyvede 5 ila 8 mm uzunluğunda, ortanın altında eklemli, dış çiçek örtüsü bölümleri meyve zamanı geniş biçimde kanatlı, fındıkçığın 2,5 ila 3 mm uzunluğunda ve parlak olması ile ayırt edilmektedir. Gövdeler sarılıcı ya da tırmanıcı, nadiren sürünücü, bol dallı, otsu, çıplak ila siğilli ya da pürüzlüdür ancak mumlu değildir.
Okrea sıklıkla dökülücü, bronz ya da kahverengi, silindirik ila hunimsi, 1,5 ila 3,5 mm uzunluğunda, kenarları eğiktir. Yaprak sapı 0,3 ila 2,5 cm uzunluğundadır. Aya üçgensi ila tebersi, 2 ila 8 cm uzunluğunda, 1 ila 5 cm genişliğinde, tabanı yüreksi ila kesik, kenarları dalgalı, pürüzlü ve ucu sivri ila sipsivridir. Çiçek durumu koltuklarda, dik ya da yayılıcı ve 2 ila 20 cm uzunluğundadır.
Çiçek durumu sapı yok ya da 0,1 ila 6 cm uzunluğundadır. Çiçekler 2 ila 6 adetten oluşan kümeler halindedir. Çiçek örtüsü yeşilimsi beyaz ya da pembemsi ve çıplaktır. Tepaller eliptik ila ters yumurtamsı, küt ila sivri uçlu ve dıştaki 3 kanatlıdır. Ercik 8 adettir. Kapçık siyah renkli, parlak ve pürüzsüzdür. Dilimizde çiyan otu adı ile bilinmektedir.