Coğrafi dağılım.
Cornaceae, kozmopolit bir familyasıdır. Aile, Cornus ve Alangium olmak üzere iki cins altında yaklaşık 85 türü kapsayacak şekilde dar bir kapsamda tanımlanmıştır. Büyük kereste ağaçları ve odunsu süs çalılarından, yere yakın gelişen yarı çalılara ve boreal bölgelere özgü minik otsu bitkilere kadar uzanan yapısal çeşitliliğiyle tanınmaktadır.
Yunan mitolojisinin kör kâhini Teiresias, yönünü bulmak için kızılcık ağacından yapılmış bir asa kullanırdı.
Romulus, Roma’nın sınırlarını bir mızrakla çizmiş ve mızrağı toprağa saplamıştır. Mızraktan kızılcık dalları filizlenip ağaca dönüşmüştür.
Frig efsanesindeki meşhur Gordion Düğümü, kızılcık dallarından yapılmıştı.
Antik Roma’da, düşmana savaş ilan etmekle görevli rahip, sınırlara kızılcık mızrağı taşırdı.
Kızılcık odununun esnek ama kırılmaz yapısı nedeniyle, antik dünyadaki en ölümcül mızraklar, oklar ve savaş aletleri bu ağaçtan yapılırdı. Efsaneye göre, Truva Atı ve Büyük İskender’in ordularının meşhur 5.5 metrelik mızrakları (sarisa), kızılcık odunundan imal edilmişti.
Cornus florida veya Cornus kousa gösterişli bırahteleri nedeniyle popüler süs bitkileridir.
Cornus canadensis çiçekleri milisaniyeler içinde patlayarak polenlerini yerçekiminin 800 katı bir ivmeyle (800 G) havaya fırlatır. Bu, bir uzay roketinden bile katlarca daha hızlı bir ivmedir.
Kızılcık, en az 7.000 yıldır insan beslenmesinin bir parçasıdır ve portakaldan iki kat daha fazla C vitamini içerir.
Hristiyan folklorunda, İsa’nın çarmıha gerildiği çarmıhın bir kızılcık ağacından yapıldığına inanılır. Efsaneye göre o dönemde dev bir ağaç olan kızılcık, bu trajediden sonra bir daha asla çarmıh yapımında kullanılamasın diye narin ve çalımsı bir ağaca dönüştürülmüştür. Çiçeğin 4 yaprağı haçı, yaprak uçlarındaki paslı kahverengi lekeler çivileri, ortasındaki kırmızı küme ise İsa’nın kan damlalarını sembolize eder.
Cornus officinalis, binlerce yıldır uzun yaşamın ve gençliğin iksiri olarak kurutulup çay olarak içilmektedir.
Kızılcık odunu, hasar vermeden acı verdiği için eski çağlarda çocuk terbiyesinde kullanılmıştır.
Devrek ilçesinin meşhur Devrek Bastonu, kızılcık ağacından yapılmaktadır.
Karadeniz bölgesinde yaban kızılcıklarından (kiren) yapılan Kızılcık Tarhanası, parlak pembe-kırmızı rengi ve ekşimsi tadıyla tescilli bir gıdadır.
Diğer ağaç dallarının aksine kızılcık odunu suya atıldığında yüzmez, bir taş gibi dibe batar.
Geçmişte kızılcıl dalları dövülerek diş fırçası olarak kullanılırdı.
Kelt mitolojisinde Morgan le Fay, şövalyelere kızılcık yapraklarından yaptığı aşk iksirini içirirdi.
Cornus controversa (mizuki), kokeshi bebeklerinin ve tahta sandaletlerin (geta) yapımında kullanılmaktadır.
Cornaceae (Kızılcıkgiller) çok yıllık otlar ile yaprak dökücü ya da her dem yeşil çalı ya da ağaçlardan oluşan bir ailedir. Gövdeler pürüzsüz ya da çatlaklıdır. Yapraklar basit, düz ve genellikle karşılıklı ya da almaşlı dizilişlidir. Sitipül mevcut değildir. Yaprak sapı genellikle mevcuttur. Aya kenarı düz ya da testere dişli ve damarlanma teleksidir. Çiçek durumu terminal ya da koltuklarda, salkım ya da şemsiye halinde, erselik ve tek simetrilidir.
Çiçekler genellikle küçük ve gösterişsizdir. Çanak yapraklar dört ya da nadiren beş adet ya da hiç yoktur ve bunlar serbest ya da hafifçe bitişiktir. Taç yapraklar genellikle 4 adet, kremsi beyaz ya da sarı, nadiren koyu kırmızımsı mor renklidir. Ercik 4 ya da 5 adet, serbest ve taç yapraklarla almaşlı dizilişlidir.
Yumurtalık alt durumlu ve genelde 2 bölümlüdür. Bölüm başına tek tohum taslağı bulunmaktadır. Boyuncuk tek ve tepecik iki adettir. Meyve beyaz, mavi, kırmızı ya da siyah renkli, yumurtamsı ya da küresel ve çoğunlukla eriksi formdadır. Tohum meyve başına tek ya da iki adettir. Aile dünyanın büyük bölümünde yayılış gösterir.
