İçeriğe geç
Anasayfa » Centaurea hermannii (Kulindor)

Centaurea hermannii (Kulindor)

FLORA NICOMEDIAE • TÜRKİYE • ENDEMIC TAXA

Nasıl tanırım?

Gövde yapraklarının dekürrent, kömeçlerin tek veya birkaç adet, taban yapraklarının lirsi, orta ve üst yaprakların şeritsi mızraksı olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.

ALEMPlantae
TAKIMAsterales
FAMİLYAAsteraceae
CİNSCentaurea

Habitat

Makilik, orman

Statü

Yerli

Çiçeklenme

Haziran – Temmuz

Arazi notu

26 Haziran 2026 • Kartepe • 850 m • Orman

Bilgi

Çok sayıda kaynak, bitkinin sadece İstanbul’a özgü olduğunu belirtmiştir. Ancak hem Kocaeli’nde hem de Kocaeli’nin doğusundaki illerde de bulunmaktadır.
Flora of Turkey‘de çiçek rengi sarı olarak verilmiştir. Olasılıkla herbaryum örneğinden bu yargıya varıldı. Ayrıca bu cinste turuncu çiçek çok nadirdir.

Folklor

Bitki için önerilen kulindor adının ne anlama geldiğin konusunda hiçbir fikrimiz yok. Bu bitkinin adı ya da etimolojisi hakkındaki bilgilerinizi aşağıdaki yorum bölümünde paylaşırsanız seviniriz.

Dikkat

Bu takson Türkiye endemiğidir. Bu nedenle toplamaktan ve bulunduğu yeri tahrip etmekten kaçının.


Fotoğrafları

Türkiye gözlemleri

ETİMOLOJİ

Cins adı Yunanca sentor (κένταυρος) kelimesinden gelmektedir ve adını Sentor Chiron’dan (Χείρων) almıştır. Antik çağ kaynaklarında üst tarafı insan alt tarafı at olan yaratıklara çok sayıda atıf vardır ve bunların en meşhuru Chiron’dur. Chiron, insanoğluna tıp tanrısı Aesculapius üzerinden şifalı bitkileri öğretmiştir. Ayrıca Hercules’in zehirli oku ile alınan bir yarayı da peygamber çiçeği ile tedavi etmiştir. Homeros, ünlü Akalı savaşçı Akhilleus’un de hocası olan Chiron’u eczacılığın babası olarak nitelemiştir. Ve onun şifalı bitkileri kullandığını kaydetmiştir. Plinius ise eczacılık ve botanik bilimlerinin Chiron’a atfedildiğini yazmaktadır. Ayrıca Plutarkhos, Hellas’ın Magnezya şehrinde yaşayanların eczacılık konusunda hünerli olmalarını, onların Chiron’un soyundan gelmeleri ile açıklar. Cinsin Türkçe adı olan peygamber çiçeği de olasılıkla Antik Yunanda bir peygamber seviyesinde olan Chiron ile ilgilidir.

BİLİMSEL TANIM

Genellikle 30 ila 60 cm büyüyebilen çok yıllık bir bitkidir. Gövde dik ve çoğunlukla basit olup tabanında çürümüş yaprak saplarının lifli kalıntıları bulunmaktadır. Yapraklar seyrek biçimde cılız tüylü, taban ve alttakiler saplı, büyük mızraksı terminal ve 2 ila 5 çift yanal bölümlerle genellikle lirsidir.

Üsttekiler şeritsi mızraksı, sapsız ve darca dekürrenttir. İnvolukrum 18 ila 22 mm uzunluğunda ve 12 ila 15 mm genişliğindedir. Tırnaklar küçük, kahverengi, merkezdeki hafifçe uzun olmak üzere 5 ila 7 adet elsi dizilmiş dikencikle geniş biçimde üçgensidir.

Çiçekler sarı renklidir. Kapçıklar 4,5 ila 5 mm uzunluğundadır. Sorguçlar 8 ila 10 mm uzunluğunadır. Dilimizde kolindor ve çatalca peygamber çiçeği adlarıyla bilinmektedir.

Tür, 1873–1967 tarihleri arasında yaşamış Alman bitkibilimci Friedrich Hermann’ın adını taşımaktadır. Gerçekte bitkiyi ilk toplayan ve ilk defa yayımlayan odur ancak yayında takson için herhangi bir epitet önermediği için bitki onun adına kayıtlanmıştır.

Sitede yer alan bitkisel kullanım bilgileri yalnızca bilgilendirme ve kültürel aktarma amacı taşımaktadır. Herhangi bir bitkiyi tıbbi amaçla kullanmadan önce mutlaka bir hekime, eczacıya, fitoterapi konusunda eğitimli bir uzmana veya ilgili sağlık profesyoneline danışılması gerekmektedir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir