Nasıl tanırım?
Yaprakların az teleksi ila derin teleksi, orta göve yapraklarının şeritsi ila dikdörtgensi yumurtamsı, salkımın sıkı, kömeçlerin çok sayıda ve dilsi çiçeklerin beyaz renkli olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Alpin çayır, orman
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Haziran – Eylül
Arazi notu
11 Temmuz 2026 • Karamürsel • 1 m • Deniz kenarı
Olgun bitkiler böcek, sinek ve karınca kovucudur. Bazı kuş türleri yuvalarında bitkinin yapraklarını kullanır, bunun yuvada parazit oluşumunu engellediği düşünülür. Erozyonla mücadelede kullanılmaktadır. Nektarı ile yırtıcı eşekarılarını ile uğurböceklerini çeken bitki, bu sayede onların zararlı böcekler avlamalarını sağlar. Ayrıca çok sayıda yararlı böceği kendisine çektiği için sağlıklı bir bahçe için ideal bir yardımcı bitki olduğu kabul edilmiştir.
Bitkinin yaygın adı olan civanperçemi de muhtemelen Aşil ile ilgilidir. Ancak Ortaçağ metinlerde bitkiden yer yer dilberperçemi olarak bahsedildiğini de gördük.
Yapraklar çiğ ya da pişirilerek tüketilmiştir. Çiçek ve yapraklarından çay yapılmıştır. Büzücü, terletici, tonik, uyarıcı ve aromatiktir. Yaraları tedavi etmek, kan akışını durdurmak, soğuk algınlığı, ateş, böbrek hastalıkları ve adet sancısı tedavisinde kullanılır. Antiseptik, kas gevşetici, gaz giderici, safra salgısı arttırıcı, sindirime destek olucu, diş ağrısı giderici, uyarıcı ve toniktir. Büzücü özelliği ve yapraklarının hafif müshil etkisi nedeniyle kullanılmıştır. Diş ağrısını geçirmek için çiğnemiş ve demlenerek ağrısını geçirmek için kulağa damlatılmıştır.
Aşırı doz baş ağrısına ve cilt tahrişine neden olur. Ayrıca âdet görmeyi tetikleyerek düşüğü neden olabileceği rapor edilmiştir. Köpek, kedi ve atlar için zehirli olduğu kaydedilmiştir.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adını efsanevi Aka kahramanı Akhilleus’den (Ἀχιλλεύς) almaktadır. Akhilleus hakkında en detaylı bilgiler Homeros’un İliada adlı eserinde yer almaktadır. Troia Savaşı esnasında Agamemnon ile arasında anlaşmazlık yaşanan Akhilleus, savaş meydanını terk eder ve onun savaşa dâhil olmadığı süre boyunca Akalar savaşta üstünlük kuramaz. Ancak Akhilleus’un en yakın arkadaşı Patroklos’un Hektor tarafından öldürülmesi üzerine Akhilleus tekrar savaş meydanına döner. Savaşın sonlarına doğru Paris’in attığı bir okla topuğundan yaralanır ve bu yara nedeniyle ölür. İliada’nın on ikinci bölümünde, okla yaralanan Eurypylus çevresindekilere “Beni gemiye taşıyın ve yaramın üzerine yara iyileştirici bitkiyi serpin. Bu otun iyileştirici özelliğini Akhilleus’dan öğrendik, o da Sentor Chiron’dan öğrenmişti.” der. Her ne kadar Homeros söz konusu bitkinin hangi bitki olduğu hususunda bilgi vermemiş olsa da Plinius bitkinin Akhilleus’un bitkinin yara iyileştirici etkisini keşfetmesinden sonra achilleos olarak anıldığını kaydeder.
Genellikle 10 cm ila 1 metre büyüyebilen rizomlu ya da sitolonlu bir bitkidir. Gövde genellikle tek, dik, basit ya da dallı ve yoğun biçimde yünlü-kaba tüylüdür. Yapraklar saplı ya da sapsız, dikdörtgensi ila mızraksıdır. Bunlar iki ya da üç teleksi, 5 ila 20 cm uzunluğundadır.
Yaprakların tüylülük durumları değişkendir ve gövde üzerinde sarmal olarak dizilidir. Dilsi çiçekler 4 ila 6 arası sayıda ve beyaz renklidir. Disk çiçekleri beyaz ya da pembe renklidir. Filariler 2 ila 3 sıra halinde 20 ila 30 adet ve yumurtamsı ila mızraksıdır. Güçlü ve hoş bir kokusu vardır.
Achillea millefolium dilimizde civanperçemi, ayvadana, dülgerotu, civan pençesi, binbir yaprakotu, yaraotu, aşıl, binyaprak ve kandil çiçeği adları ile bilinmektedir.
Epitet Latince bin yapraklı anlamına gelir. Türün yaprak biçimine işaret eder. İkili adlandırma öncesi adı “Millefolium vulgare album”dur.