Nasıl tanırım?
Meyve zamanı çanağın meyvenin genişliğine eşit ya da aşkın ve hafifçe dişli olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Kayalık yamaç, yol kenarı, tarla
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Nisan – Haziran
Arazi notu
12 Mayıs 2025 • İzmit • 470 m • Orman
Türkçe adı olan kuzugevreği muhtemelen cinsin uluslararası adından gelmektedir. Bitkiler örneğin İngilizce’de “kuzu marulu” (lamb’s lettuce) olarak bilinmektedir. Tikeli önerisi ise benim için açık değil. Parçalı gevrek mi denmek istendi?
Yakın olduğu bazı türlerin genç yaprakları çiğ olarak yenilmektedir ancak bu tür için böyle bir kayda rastlamadık.
Valerianella grubunda teşhis oldukça güçtür ve meyve en önemli anahtardır.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Latince sağlıklı anlamına gelir ve bu bağlamda cinsin tıbbi özelliklerine işaret etmektedir. Ancak bazı kaynaklarda bitkinin adını, Claudius Caesar’ın karısı Valeria Messalina’nın doktoru Vettius Valens’ten aldığını aktarılmaktadır. Son rivayet ise V. officinalis‘i tıbbi amaçlarla kullanılan imperator Publius Licinius Valerianus‘a dikkat çekildiğini iddia etmektedir. Epitet Latince sivri çıkıntılı anlamına gelir. Türün meyve zamanı çiçek başlarına işaret eder. Bu terim bitkinin, örneğin meyvesinin kısa ve sert ya da dikenli uçlarla çevrili olmasını vurgulamaktadır. Özgün tanımda bu “fructu ovato, margine apicis membranaceo dimidiato denticulato” olarak belirtilmiştir.
Halihazırda bazı kaynaklarda Valeriana muricata adı ile geçmektedir. Genellikle 6 ila 30 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Alt yapraklar meyve zamanı görülür ya da görülmez, 12 ila 35 mm uzunluğunda ve 3 ila 8 mm genişliğindedir.
Çiçek durumu ters piramit biçiminde ya da başçıklı, dallar zaman zaman meyve vaktinde kalınlaşma eğilimindedir ve bırahteleri gizlerler.
Bırahte 5 ila 6 mm uzunluğunda ve 0,5 ila 2 mm genişliğinde, otsudur. Çiçekler soluk mavimsi ila leylak renklidir. Dilimizde tikeli gevrek adı ile bilinmektedir.