İçeriğe geç
Anasayfa » Valeriana echinata (Kirpi gevreği)

Valeriana echinata (Kirpi gevreği)

FLORA NICOMEDIAE • CAUCASUS-MEDITERRANEAN

Nasıl tanırım?

Çanağın boynuzlarının farklı uzunlukta ve yumurtalık bölümünün asimetrik olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.

Habitat

Kayalık yamaç, çalılık, yol kenarı

Statü

Yerli

Çiçeklenme

Nisan – Mayıs

Arazi notu

21 Nisan 2019 • Gebze • 70 m • Makilik

Bilgi

Türkçe adı olan kuzugevreği muhtemelen cinsin uluslararası adından gelmektedir. Bitkiler örneğin İngilizce’de “kuzu marulu” (lamb’s lettuce) olarak bilinmektedir. Kirpi önerisi ise epitetten çıkarılmış gözükmektedir.

Folklor

Yakın olduğu bazı türlerin genç yaprakları çiğ olarak yenilmektedir ancak bu tür için böyle bir kayda rastlamadık.

Dikkat

Valerianella grubunda teşhis oldukça güçtür ve meyve en önemli anahtardır.


Fotoğrafları

Türkiye gözlemleri

ETİMOLOJİ

Cins adı Latince sağlıklı anlamına gelir ve bu bağlamda cinsin tıbbi özelliklerine işaret etmektedir. Ancak bazı kaynaklarda bitkinin adını, Claudius Caesar’ın karısı Valeria Messalina’nın doktoru Vettius Valens’ten aldığını aktarılmaktadır. Son rivayet ise V. officinalis‘i tıbbi amaçlarla kullanılan imperator Publius Licinius Valerianus‘a dikkat çekildiğini iddia etmektedir. Epitet Latince kirpi gibi anlamına gelir. Türün meyve zamanı çiçek başlarına işaret eder.

BİLİMSEL TANIM

Halihazırda bazı kaynaklarda Valerianella echinata adı ile geçmektedir. Genellikle 5 ila 20 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Taban yaprakları genellikle meyve zamanı solar. Yapraklar 15 ila 35 mm uzunluğunda ve 5 ila 8 mm genişliğindedir. Çiçek kurulu başçıklı, üst dallar ve çiçek sapı genellikle meyve zamanı şişkindir.

Bırahte otsu, 2 ila 3 mm uzunluğunda ve 0,5 mm genişliğinde, şeritsi, üst bırahteler çiçeklerce kapatılmıştır. Çiçek kurulu başına 3 ila 8 arası çiçek görülür ve leylak renklidir. Meyveler kalıcı, 4 ila 6 mm uzunluğunda ve eşit olmayan boynuzları vardır.

Alt gövde yaprakları kaşıksı, kenarları kirpikli ya da sivilcelidir. Üst gövde yaprakları dikdörtgensi ters mızraksı, dişli ya da dar lobludur. Meyveler genişliklerinden daha uzundur. Dilimizde kirpi gevreği adı ile bilinmektedir.

Sitede yer alan bitkisel kullanım bilgileri yalnızca bilgilendirme ve kültürel aktarma amacı taşımaktadır. Herhangi bir bitkiyi tıbbi amaçla kullanmadan önce mutlaka bir hekime, eczacıya, fitoterapi konusunda eğitimli bir uzmana veya ilgili sağlık profesyoneline danışılması gerekmektedir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir