İçeriğe geç
Anasayfa » Silene dichotoma (Çatal nakıl)

Silene dichotoma (Çatal nakıl)

FLORA NICOMEDIAE • SOUTHERN EUROPE-EUXINE-TURKISTAN-LEVANT

Nasıl tanırım?

Çanağın meyve zamanı şişkin olmaması, iplikçiklerin ve taç yaprakların çıplak, beyaz renkli ve çiçeklerin sapsız olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.

Habitat

Yamaç, step

Statü

Yerli

Çiçeklenme

Nisan – Temmuz

Arazi notu

25 Mayıs 2021 • Karamürsel • 190 m • Yamaç

Bilgi

Gövdesi ve yaprakları, yapışkan bir madde salgılayan tüylerle kaplıdır. Bu yapışkanlık, tozlaşmaya katkısı olmayan böceklerin bitkiye zarar vermesini engelleyen bir savunma mekanizmasıdır. Bitkinin üzerinde ölü böceklere rastlanmasının sebebi budur.

Folklor

Türkçe yaygın adı olan nakıl kelimesi Anadolu’da dal üzerine dizili kiraz meyveleri için kullanılmaktadır. Bazı Silene türlerinin çiçekleri bu alegoriye izin verir biçimdedir. Aynı kelime Arapçada hurma ağacı anlamını verir.

Dikkat

Başarılı bir istilacıdır ve günümüzde neredeyse kuzey yarımkürenin tamamına dağılmıştır.


Fotoğrafları

Türkiye gözlemleri

ETİMOLOJİ

Cins adını Satir Silenus’tan almıştır. Satirlerin yarı keçi yarı insan formunda olmasına rağmen, Silenus daha çok at özellikleri taşımakta ve bu özelliği ile diğer satirlerden ayrılmaktadır. Bunun yanında Silenus, şarap tanrısı Dionysos’un öğretmenidir ve sürekli şarap içtiği için ağzı yüzü köpüklü ve salyalı dolaşmaktadır. Cinse ait türlerin büyük bölümünde viskozite görülmekte ve bu nedenle doğrudan şarap tanrısı ile bir bağ kurulduğu düşünülmektedir. Ayrıca Silenus’un orman tanrısı olması ve Silene türlerinin genellikle ormanlık alanlarda görülmesi nedeniyle bir bağ kurulması da mümkündür. Epitet Antik Yunanca iki parçalı anlamına gelir ve bu bağlamda türün taç yaprak ayasının derince iki parçalı olmasına işaret eder. Özgün tanımda bu “caulis dichotomus, deorsum pubescens. Flos primarius ex dichotomia” olarak belirtilmiştir.

BİLİMSEL TANIM

Genellikle 80 cm büyüyebilen bir bitkidir. Mızrak biçimli yapraklar 8 cm uzunluğundadır. Her bir çiçek, şişkin bir çanak içinde kapsüllenmiştir. Çanak yapraklarda on adet koyu damar görülmektedir.

Taç yapraklar beş adettir ve beyaz ile kırmızı arası renklerdedir. Her birinin ucunda iki lob görülür ve bazen kıvrık formdadırlar. Gövde dik, üst bölüm genelde iki dallı ve yoğun bir biçimde tüylüdür. Taç çok simetrili, beyaz, 3 ila 4 cm uzunluğundadır. Çanak kaynaşıktır. 10 adet ercik görülür.

Yapraklar karşılıklı dizilişli, yaprak ayası dar yumurtamsı ya da dar eliptik, yaprak kenarı düz, tüylü ve koyu yeşildir. Meyve eliptik, sarımsı kahverengi, 6 dişli ve 12 mm uzunluğundadır. Dilimizde çatal nakıl adı ile bilinmektedir.

Sitede yer alan bitkisel kullanım bilgileri yalnızca bilgilendirme ve kültürel aktarma amacı taşımaktadır. Herhangi bir bitkiyi tıbbi amaçla kullanmadan önce mutlaka bir hekime, eczacıya, fitoterapi konusunda eğitimli bir uzmana veya ilgili sağlık profesyoneline danışılması gerekmektedir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir