Tanımı
Caryophyllaceae (Karanfilgiller) tek, iki ya da çok yıllık otlar ile sarmaşıklar ve küçük ağaçlardan oluşan bir ailedir. Gövde dik ya da yatıktır. Yapraklar genellikle karşılıklı dizilişli, basit ve düzdür. Sitipül kuruzarsı, serbest ya da kaynaşık ve nadiren mevcut değildir. Çiçekler genellikle beş taç ve çanak yaprağa sahiptir. Çiçek sapı mevcuttur ya da çiçekler sapsızdır. Çanak yapraklar meyve zamanı kalıcı, 4 ya da 5 adet, otsu ya da kuruzarsı ve ucu külahlı ya da zaman zaman dikenlidir. Taç yapraklar yoktur ya da 4 ya da 5 adet, sıklıkla pençeli, ucu düz, çentikli ya da parçalıdır. Ercik 1 ila 5 adet ya da nadiren daha fazla sayıdadır. İplikçikler serbest ya da tabanda kısaca kaynaşıktır.
Yumurtalık sapsız ve tek bölümlüdür. Boyuncuk tek ya da 2 ya da 3 adettir. Tohum taslağı tek ya da nadiren iki adet ve dik ya da sarkıktır. Meyve kapsül ya da tek tohumlu fındıçık formundadır. Tohumlar meyve başına 1 ila 150 adet, sıklıkla kahverengi ya da siyah renkli, böbreksi ya da üçgensi ila küreseldir. Ilıman bölgeler ve Avrasya başta olmak üzere dünyanın büyük bölümünde yayılış gösteren ve 2500 üzerinde türe sahip kalabalık bir ailedir.🔗 Özellikle karanfil (Dianthus) ve nakıl (Silene) cinslerine ait çok sayıda tür ve varyetesi popüler süs bitkileridir. Aile ayrıca Antarktika’da bulunan iki çiçekli bitkiden birine de (Colobanthus quitensis) sahiptir. Ailenin büyük bölümü özellikle otsu bitkilerden oluşur. Ülkemizde karanfil olarak bilinen diğer bitki ise (Syzygium aromaticum) bu aileye bağlı olmayıp, mersingiller ailesine bağlıdır.
Kocaeli’ndeki cinsler
-
Agrostemma (Buğdaykaramuğu)
Agrostemma (Buğdaykaramuğu) özellikle hububatların arasına karışan tohumları nedeniyle dünyanın büyük bölümüne dağılmış bir cinstir.
-
Arenaria (Kumotu)
Arenaria (Kumotu) genelde kumlu ve kayalık bölgelerde görülen ve bazı türleri süs bitkisi olarak yetiştirilen bir cinstir.
-
Atocion (Kanlıbasıra)
Atocion (Kanlıbasıra) genelde orman sınırlarındaki yamaçlarda görülen ve küme halindeki pembe çiçekleri ile tipik bir cinstir.
-
Cerastium (Boynuzotu)
Cerastium (Boynuzotu) çok sayıda popüler süs bitkisi ile bir dizi istilacı potansiyeli yüksek türü barındıran bir cinstir.
-
Dianthus (Karanfil)
Dianthus (Karanfil) hem kültürel amaçlarla hem süs bitkisi olarak binlerce yıldır yetiştirilen çok sayıda türü barındıran bir cinstir.
-
Dichodon (Üçboynuz)
Dichodon (Üçboynuz) boyuncuk sayısı ve taç yapraklardaki çentiğin derin olması ile benzerlerinden ayrılan küçük bir cinstir.
-
Gypsophila (Çöven)
Gypsophila (Çöven) ülkemizde helva yapımında kullanılan, bazı türleri de dünya çapında süs bitkisi olarak yetiştirilen bir cinstir.
-
Herniaria (Atyaran)
Herniaria (Atyaran) genelde hasır formunda kümeler oluşturan ve gösterişsiz çiçeklere sahip bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Minuartia (Tıstısotu)
Minuartia (Tıstısotu) çoğunlukla kayalık ve taşlık alanlarda görülen ve çoğunlukla gösterişsiz türlerden oluşan bir cinstir.
-
Moehringia (Keleşot)
Moehringia (Keleşot) genelde kısa yamaçlarda görülen ve gösterişsiz yapıda olan türleri barındıran bir cinstir.
-
Moenchia (Dördüzotu)
Moenchia (Dördüzotu) genelde ekili arazilerin civarında görülen, dik ve ince gövdeli tek yıllık bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Paronychia (Etyaran)
Paronychia (Etyaran) hem çarpıcı bırahteleri hem de yer örtücü karakterleri ile bilinen türleri barındıran bir cinstir.
-
Petrorhagia (Feraceotu)
Petrorhagia (Feraceotu) genelde pembe ila beyaz tonlarında çiçekler açan, ince yapraklı ve kısa boylu bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Polycarpon (Kırkinciotu)
Polycarpon (Kırkinciotu) küçük boylu, hasır oluşturan ve yayılıcı gövdeleri ile yer örtücü haline gelen bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Rabelera (Urgancık)
Rabelera (Urgancık) genelde ormanlık alanların sınırlarında görülen ve narin yapılı bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Sabulina (Kumtıstısı)
Sabulina (Kumtıstısı) genelde kumlu topraklarda görülen, ince gövdelere sahip olan ve küçük çiçekli bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Sagina (Saginotu)
Sagina (Saginotu) genellikle yığın ya da hasır oluşturan ve gösterişsiz çiçeklere sahip olan bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Saponaria (Sabunotu)
Saponaria (Sabunotu) bazı türleri süs bitkisi olarak yetiştirilen, bazı türlerine de tıbbi amaçlarla başvurulan bir cinstir.
-
Scleranthus (Kınavel)
Scleranthus (Kınavel) toprağın hemen üzerinde küçük ila büyük kümeler oluşturan ve taç yaprakları olmayan türlerden oluşan bir cinstir.
-
Silene (Nakıl)
Silene (Nakıl) çok sayıda süs bitkisi ile tıbbi değere sahip türü barındıran ve dünyanın neredeyse tamamında görülen kalabalık bir cinstir.
-
Spergula (Delicekişniş)
Spergula (Delicekişniş) genelde ekili arazilerin civarında görülen kısa boylu ve beyaz çiçekli bitkilerden oluşan bir cinstir.
-
Spergularia (Remilotu)
Spergularia (Remilotu) genelde deniz kenarında görülen ve beyaz ila pembe arası tonlarda çiçekler açan türlerden oluşan bir cinstir.
-
Stellaria (Kuşotu)
Stellaria (Kuşotu) çoğunlukla taç yaprakları derince yarılmış beyaz renkli çiçekler açan bitkilere sahip bir cinstir.
Leave a Comment