Tanımı
Prunella (Acıfesleğen) yıldızsı tüy örtüsüne sahip aromatik olmayan otlar ya da çalılardan oluşan bir cinstir. Yapraklar düz, testere dişli, derin kesikli ya da az teleksidir. Çiçek durumu genellikle 6 çiçekten oluşan saplı ya da sapsız halkalar halindedir. Bırahteler kiremit dizilişli genişçe yumurtamsı sipsivridir. Çanak iki dudaklı, tüpsü çansı, genişleyici, 10 damarlı ve beş lobludur. Arkadaki dudak kesik, lobları kısa, mukronat, öndeki dudak lobları üçgensi, yukarı doğru kavisli, boğazları sakalsız ve meyve zamanı kapanmaktadır. Taç iki dudaklı, dört loblu, mor, mavi, krem ya da beyaz renkli, arkadaki dudak külahlı, içbükey, yuvarlak uçlu, öndeki dudak orta lobu içbükey, genellikle dişli, yanal loblar eğik biçimde kesik, tüp hunimsi ve boğazda daraltılmıştır.
Ercik dört adet, tüpü aşkın, arkadaki lobun altından yükselici, iplikçikler kavisli, teka iki adet, yayık, serbest ve iplikçiklere paraleldir. Tepecik lobları kısa biçimde bizsidir. Disk lobsuzdur. Fındıkçıklar yumurtamsı, sivri çıkıntılı ya da yuvarlak uçlu, köşeli ve musilajlıdır. Cins kuzey yarımküreye özgüdür ancak günümüzde güney yarımküreye de dağılmıştır.🔗 Cins antikçağdan beri tıbbi özellikleri nedeniyle bilinmekte ve kullanılmaktadır. Bitki sükutu simgeler. Cinse bağlı türler hem süs bitkisi hem de ekonomik/tıbbi değerleri nedeniyle yaygın olarak yetiştirilir.
Etimoloji
Cins adı Latince farenjit anlamına gelir. Kelimenin özgün hali Brunella’dır ve brunus’un (kahverengi) küçültülmüşüdür. Dil üzerinde oluşan (farenjit) kahverengi kaplamayı tedavi etmesiyle meşhur bir cinstir.
Kocaeli’ndeki türler
-
Prunella laciniata (Bodur fesleğen)
Prunella laciniata (Bodur fesleğen) genelde çalılık alanlarda görülen ve bahar sonundan yaz ortasına kadar çiçek açan bir bitkidir.
-
Prunella orientalis (Acı fesleğen)
Prunella orientalis (Acı fesleğen) genelde sulak alanların civarında görülen ve bahar sonundan yaz ortasına kadar çiçek açan bir bitkidir.
-
Prunella vulgaris (Yara otu)
Prunella vulgaris (Yara otu) genelde nemli bölgelerin civarında görülen ve bahar sonundan güz başına kadar çiçek açan bir bitkidir.
Leave a Comment