Coğrafi dağılım.
Lamiales, 24 familya ve 1.059 cins içinde yaklaşık 24.000 türü barındıran, dünya geneline yayılmış büyük bir takımdır. Takımın üyeleri, tropikal ağaçlardan soğuk bölgelerde yetişen otsu bitkilere kadar çeşitlilik gösterir. Ilıman ve Akdeniz iklim kuşaklarında büyük bir çeşitliliğe sahiptir. Ayrıca etçil ve parazit gibi özelleşmiş formları da içerirler.
Takımın en bilinen üyelerinden Olea europaea, Akdeniz kültürünün temel taşıdır.
Orobanchaceae ailesinde 300.000’den fazla tohum üreten türler vardır.
Lamiaceae, takımın ekonomik olarak en önemli familyasıdır. Nane, kekik, adaçayı, biberiye, fesleğen, lavanta ve kekik bu familyadadır.
Aslanağzı, gloksinya ve afrika menekşesi gibi popüler ev bitkileri bu takıma bağlıdır.
Takımın en büyük ailesi olan Lamiaceae, bitki dünyasının en zengin uçucu yağ kaynağıdır. Bitkinin yapraklarındaki mikroskobik bezlerde salgılanan bu yağlar, aslında otobur böceklerden korunmak için gelişmiş birer savunma mekanizmasıdır.
Lentibulariaceae ailesine mensup olan Pinguicula ve Utricularia avcıdır. Özellikle su altında yaşayan Utricularia, yanından geçen mikroskobik su canlılarını milisaniyeler içinde içine çeken vakumlu tuzaklar kurar.
Nepeta, kurutulduğunda veya yaprakları ezildiğinde etrafa nepetalakton adı verilen uçucu bir bileşik yayar. Bu madde, kedilerin beynindeki koku reseptörlerini uyararak onlarda geçici bir mutluluk ve coşku (öfori) patlamasına yol açar. Bu madde aynı zamanda doğadaki en güçlü sivrisinek kovuculardan biridir.
Lamiales (Ballıbaba takımı) ot, çalı, tırmanıcı ve ağaçlardan oluşan bir takımdır. Lavanta, leylak, zeytin, dişbudak, karnıyarık otu, nane, fesleğen, adaçayı, biberiye, aslanağzı, tik ağacı ve susam gibi çok sayıda ekonomik değere sahip bitkiyi bünyesinde barındırır. Ayrıca bir dizi etçil tür ile çok sayıda parazit bitkiyi de bünyesinde barındırmaktadır.
Gövdeler sıklıkla ezildiklerinde güçlü bir koku yaymaktadır. Bazı parazit türlerde gövdeler etlidir. Yapraklar genellikle karşılıklı dizilişli ve basittir. Çiçek durumu halka, top başlı, başak, salkım, talkım, bileşik salkım ya da tek çiçeklidir. Genelde beş adet çanak ve çanak yaprak bulunmaktadır ve taç iki dudaklıdır.
Taç yapraklar tipik olarak bir tüpe doğru kaynaşmıştır. Çoğunlukla dört ya da az sayıda ercik vardır ve karpeller sıklıkla kaynaşmıştır. Çoğu türün yumurtalığı üst durumlu, meyve şizokarp, kapsül, üzümsü ya da kapçık formundadır.
Kocaeli’ndeki aileler
Acanthaceae (Ayıpençesigiller) çoğunlukla tropikal kuşaklara özgü olan ve bir dizi türü süs bitkisi …
Read More
Bignoniaceae (Katalpagiller) odunsu bitkilerden oluşan, özellikle tropikal kuşağa özgü olan ve bir d…
Read More
Calceolariaceae (Hanımçantasıgiller) özellikle özel günlerde satışa çıkarılan çok sayıda türü barınd…
Read More
Lamiaceae (Ballıbabagiller) ekonomik değeri olan bitkiyi (fesleğen, nane, adaçayı, biberiye, kekik, …
Read More
Lentibulariaceae (Sumiğferigiller) sulak alanların civarında görülen sucul, karasal ya da epifitik o…
Read More
Mazaceae (Mazusgiller) genelde sulak alanların civarında görülen, iki dudaklı ve gösterişli çiçekler…
Read More
Oleaceae (Zeytingiller) zeytin gibi ekonomik değeri yüksek türün yanı sıra çok sayıda tıbbi ve süs b…
Read More
Orobanchaceae (Canavarotugiller) parazit bitkilerden oluşan ve bazı türleri tarım için zararlı kabul…
Read More
Plantaginaceae (Sinirotugiller) çok sayıda tıbbi bitki ile süs bitkisini barındıran kalabalık ve koz…
Read More
Scrophulariaceae (Sıracaotugiller) bazısı süs bitkisi olarak yetiştirilen, bazısına da tıbbı amaçlar…
Read More
Verbenaceae (Mineçiçeğigiller) çok sayıda türü aromatik olan ve bazı türleri süs bitkisi olarak yeti…
Read More