Ağır ve kesici aletlerle çalışan marangozların, zanaatkarların ve savaşçıların aldıkları derin yaraları ve kanamaları durdurmak için yaprakları ezilerek yara lapası yapılırdı. Bu nedenle marangoz otu adıyla da bilinmektedir.
Mavi/mor renkli başaklarının, evi nazardan, büyüden ve kötü niyetli doğaüstü varlıklardan koruduğuna inanılırdı. Bu nedenle evlerin önüne dikilirdi.
Bazı türler, böceklerin büyüme döngüsünü bozan phytoecdysteroid maddeler üretir. Bu sayede doğal bir böcek kovucu/antifeedant özellikleri vardır.
Cins adı Antik Yunanca boyunduruksuz anlamına gelir. Çanak loblarının iki dudaklı değil de eşit olmasına işaret eder. Bazı kaynaklara göre, Latince uzaklaştırmak anlamına gelen abiga kelimesi, yanlış kopyalanarak ajuga haline gelmiştir. Bu durumda Ajuga chamaepitys‘in düşük yaptırıcı etkisine işaret etmektedir.
Ajuga (Mayasılotu) tek, iki ya da çok yıllık otlar ile nadiren çalımsılardan oluşan bir cinstir. Taban yaprakları mevcuttur ya da mevcut değildir. Gövde yaprakları düz, dişli ya da üç parçalıdır. Çiçek durumu sıkı, halkavi talkımlar halinde ya da zaman zaman tek çiçeğe indirgenmiş ya da terminal başak benzeri tirsus halindedir.
Halkalar 2 ila 6 arası sayıda çiçeklidir. Çanak çok simetrili ve beş lobludur. Taç çok çeşitli renklerde, iki dudaklı, kalıcı, üstteki dudak iki, alttaki dudak üç lobludur. Ercik dört adet, genellikle hafifçe aşkın ve iplikçikler taca kaynaşıktır.
Yumurtalık sığ biçimde dört loblu, boyuncuk terminal, iplikçikler ile eşit uzunlukta ve iki parçalı ya da uzunlukları eşit ya da farklı lobludur. Meyve genellikle dört fındıkçıklı bir şizokarptır. Fındıkçıklar yassı ila dikdörtgensi, ağsı çıkıntılı ila çukurlu ve genellikle çıplaktır.
Kocaeli’ndeki türler
Ajuga chamaepitys subsp. chia (Yer çamı) genelde işlenmemiş arazilerde görülen ve bahar ortasından y…
Read MoreAjuga laxmannii (Boz mayasıl) yüksek rakımlardaki ormanlık alanlarda görülen ve bahar ortasından yaz…
Read MoreAjuga orientalis (Dağmayasılı) genelde yüksek rakımlardaki çayırlarda görülen ve bahar ortasından ya…
Read MoreAjuga reptans (Meryemsaçı) genelde ormanlık alanlarda görülen ve bahar başından yaz başına kadar çiç…
Read More


