Nasıl tanırım?
Bitkinin odunsu olmaması, bırahtelerin gövde yapraklarına benzer, kılıfın üçgensi ila dikdörgensi ve çiçek örtüsü tüpünün loblarla eşit uzunlukta olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Yol kenarı, tahrip edilmiş arazi, çayır
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Haziran – Kasım
Arazi notu
09 Kasım 2024 • İzmit • 210 m • Göl kenarı
Türkçe yaygın adı olan madımak, Ermenice (մատիտեղ) kökenlidir ve aynı şekilde Polygonum cinsinin genel adıdır.
Topraktaki kurşun, çinko ve kadmiyum gibi ağır metalleri toplayabilir ve kirli toprakları temizleyebilir.
Özellikle yapraklar, tohumlar ve genç sürgünler tüketilmektedir. Çinko bakımından zengindirler. Tohumları çeşitli hamur işlerini yapmak için kullanılmaktadır. Yapraklardan çay elde edilmiştir. Bitkiden mavi, sarı ve yeşil boya elde edilmektedir. Dizanteri ve hemoroit tedavisinde kullanılır. İdrar söktürücüdür. Parazit düşürücü, büzücü, kalbi güçlendirici, safra söktürücü, ateş düşürücü, kanama durdurucu, taş düşürücü ve yara iyileştiricidir. Bunun yanında yaralar, kanamalar, basur ve ishallerin tedavisinde dahili ve harici olarak büzücü olarak kullanılmıştır. Dışarıdan, burun kanaması ve yaraları tedavi etmek için uygulanır. Ayrıca tohumlar kusturucu ve müshil etkilidir.
Bazı kişilerde ciltte ışığa duyarlılığa neden olabilir. Ayrıca oksalik asit içerir. Bu madde, ölçülü tüketimde sorun teşkil etmezken, böbrek taşı veya gut hastalığına yatkın kişilerin aşırı tüketimden kaçınması önerilir.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Antik Yunanca çok boğumlu anlamına gelir. Cinsin çok sayıdaki eklemli yapısına işaret eder. Beri taraftan çok tohumlu anlamını da vermesi muhtemeldir. Cins tohum bakımından hayli üretkendir. Epitet Latince Polygonum arenarium gibi anlamına gelir ve açık bir şekilde iki tür arasındaki benzerliğe işaret eder.
Polygonum arenastrum genellikle 30 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. 45 cm kadar uzayabilen bir kazık kök geliştirir. Çok sayıda gövde vardır ve bitkinin mat bir genel görünümü olur. Gövde çok uzundur, dallıdır ve zikzak biçiminde uzar.
Yapraklar almaşlı dizilişli, dikdörtgensi, tüysüz, 12 ila 37 mm uzunluğunda ve mavimsi yeşil renklidir. Yaprak sapı kısadır. Çiçekler beyaz ya da yeşil renkli, taç yapraksız ve gövde üzerinde çıkarlar.
Çanak yapraklar pembemsi ve beyaz kenarlıdır. Tohumlar yumurta biçimli, koyu kırmızımsı kahverengi ve parlak pürüzsüz bir yüzeye sahiptir. Dilimizde bezmece adıyla bilinmektedir.