İçeriğe geç

Orchis provincialis (Katrancık)

Katrancık


Anahtar kelimeler: Nadir bitkiAkdeniz elementiAsgari endişe (LC).

Dolaşım

Bitkiler › Kuşkonmaz takımı › Salepgiller › Salep › Katrancık

Dağılımı

Avrupa’dan Kafkasya’ya kadar olan bölgede doğal olarak yayılış gösterir.

Genel bilgiler

15 ila 35 cm büyüyebilen bir bitkidir. Tabandaki 4 ya da 5 arası sayıdaki yaprak dikdörtgensi mızraksı, rozet biçiminde, 8 cm uzunluğunda, yeşil renkli ve morumsu kahverengi lekelerle bezelidir. Gövde yaprakları gövdeyi sarar ve sarımsı mızraksı bırahtelere sahiptirler. Çiçek kurulu 5 ila 30 arası çiçekten oluşur. Bunlar krem beyazı ya da soluk sarı renklidir ve pembe ya da mor lekeler barındırırlar. Yanal çanak yapraklar yumurtamsı ve dik, merkez çanak yaprak  ise hafifçe ileriye yaslanmıştır. Dudak üç lobludur, merkez lobda turuncu ila mor arası noktalar bulunur. Beyaz renkli mahmuz silindirik, yukarı doğru kıvrık ve yumurtalıktan uzundur.

Gözlem

Ormanlık alanlara yakın çayırlarda görülür. Kocaeli için nadir bir türdür. İzmit ve Gebze ilçelerinde, 5 ila 50 arası bireyden oluşan popülasyonlar halinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Katrancık.

Çiçek zamanı

Nisan-Mayıs ayları.

Yükseklik

0-1300 metre arası.

Etimoloji

Yunanca “testis” anlamına gelir. Bitkilerin yumru biçimine atıftır. Adını bir satir (yarı keçi yarı insan formunda olan mitolojik varlık) ve bir nimfin oğlu olan Orchis’ten (ὄρχις) almaktadır. Bacchus festivalinde bir rahibeye tecavüze yeltenen Orchis, vahşi hayvanlar tarafından parçalanmış ve orkideye dönüşmüştür. Romalılar satirlerin orkide ile beslendiğini düşünür ve bu nedenle bu bitkilere satyrion derlerdi. Tür adı Latince “Provence, Fransa” anlamına gelir. Türün tip yerine işaret eder.

Fotoğrafları

Literatür

Misc. Alt. 20, t. 2. 1806. Balb. ex Lam. & DC.

Bir Yorum Yazın