Onosma armena (Hevajo)

Tanımı

Onosma aucheriana ile yakın olmakla birlikte tüylerin zaman zaman kıvrık ve düzensiz biçimde dizilmesi ile ondan ayrılmaktadır. Çanak tüyleri kuruduklarında genellikle yoğun sarı renge dönmektedir. Taç belirgin biçimde çomaksı, 16 ila 20 mm uzunluğunda, süt beyazı, krem ya da soluk sarı renklidir. Fındıkçıklar üç köşeli ve sivri uçludur. Dilimizde hevajo adı ile bilinmektedir. Öte yandan hevajo ismi bizim açımızdan kötü bir uyarlama gibi gözüküyor. Bilindiği gibi aynı aileden olan Alkanna tinctoria, Farsçada hevâcûbe (هواچوبه) adıyla bilinmektedir. Hevajo kelimesi de buradan çıkartılmış gibi…

Gözlem bilgileri

Onosma armena doğal olarak Türkiye ve Kafkasya’da yayılış gösterir. Halihazırda bitkinin Türkiye endemiği olduğuna dair kayıtlar mevcut ancak bitki Trakya hariç Türkiye’nin tamamında görülmektedir ve Türkiye dışında da bulunması oldukça olasıdır. Biz yine de durumunu şimdilik endemik olarak bıraktık. Yamaçlar, taşlı çayırlar ve steplerde görülen bitki umumiyetle mayıs ve temmuz ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi 50 ila 1600 metre arasındaki rakımlarda Kartepe ilçesinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca eşek kokulu anlamına gelir. Kokusunu eşekleri etkilediği rivayet edilir. Birûni’ye göre kelime çocuk düşürücü anlamına gelir. Epitet Latince Ermenistan anlamına gelir ve türün tip yerine işaret etmektedir. Özgün tanımda bu “in Armeniâ” olarak belirtilmiştir.