Tanımı
Genellikle 15 ila 70 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Gövde dalsız ya da üst bölümde dallı ve seyrek ağsı tüylüdür. Taban ve alt gövde yaprakları otsu, üst yüzeyleri beyaz lekeli, eliptik, saplı ila sarılıcı, loblu ila az teleksi ve kenarları dikenli testere dişlidir. Üst yapraklar derimsi, en üstteki derin teleksi ve her bir bölüm kalın bir dikenle biticidir. Bunlar çiçek başını çevreler ve onu aşar. İnvolukrum 1,5 ya da 2 cm uzunluğunda ve 1,5 ila 2 cm genişliğindedir. Filariler seyrekçe ağsı tüylüdür. Çiçekler pembe ya da mor renkli ve filarilerden daha uzundur. Kapçık 5 ila 6 mm uzunluğunda ve 3 ila 4 mm genişliğindedir. Sorguç 10 ila 15 mm uzunluğundadır. Erken dönemde yenilebilir bir bitkidir. Dilimizde yavan kenger adı ile bilinmektedir.
Devedikenine benzeyen büzücü bir bitkidir. Kökü vajinadan beyaz akıntı gelmesi, kan tükürme ve diğer akıntılar için faydalıdır. DI 3-13.
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak Akdeniz havzası ve Batı Asya’da yayılış gösterir. Kayalık yamaçlar, tarlalar, yol kenarı ve dere kıyılarında görülen bitki umumiyetle nisan ve haziran ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 900 metreye kadar olan rakımlarda Karamürsel ilçesinde gözlemlemek mümkündür.
Harita | Sinonimler | Herbaryum
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca tabana doğru anlamına gelir. Kapçıkların sırt bölümlerinden tabana ekli olmasına işaret eder. Diğer bir görüşe göre ise Antik Yunanca nemli taban anlamına gelir. Bu da cinsin habitat tercihine işaret eder. Epitet Latince Suriye anlamına gelir ve açık bir şekilde türün tip yerine işaret eder. Özgün tanımda bu “Habitat in Syria, Creta, Hispania” olarak belirtilmiştir.
Fotoğrafları
Notobasis syriaca (L.) Cass. | Dict. Sci. Nat., ed. 2. 25: 225 (1822).
Leave a Comment