Nasıl tanırım?
Çanak loblarının taçtan hafifçe kısa ya da eşit uzunlukta, çiçek zamanı yumurtalıkla eşit uzunlukta, iplikçiklerin çıplak ve kapsülün uçta dar olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Yol kenarı, çalılık, tarla
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Nisan – Haziran
Arazi notu
06 Mayıs 2024 • İzmit • 350 m • Tarla
Cinsin dilimizdeki karşılığı olan kadınaynası bitkinin antikçağda bilinen adı olan “Venüs’ün aynası” ile ilgilidir. Ortaçağda Hristiyanlığın etkisi ile bu, “Meryem’in aynası” olmuştur. Bitkinin çiçek örtüsü antikçağ aynalarına benzer, ayrıca çiçekleri parlak güneş ışığını yansıtır. Venüs’ün yanında, yansıttığı her şeyi çok güzel yapan bir ayna varmış ancak tanrıça günlerden bir gün bu aynayı düşürmüş. Aynayı bir çoban bulmuş ve kendine çevirdiğinde aynada gördüğü aksine aşık olmuş. Venüs’ün oğlu aşk tanrısı Cupid bu durumu görünce aynayı çobandan almış ve kırmış. Aynanın kırılan her bir parçası da kadınaynası olarak bilinen çiçeklere dönüşmüş.
Yapraklar çiğ olarak tüketilmektedir.
Tahıl tarlalarında yaygın olarak görülen bir bitkiydi (messicole) . Ancak tarımsal yoğunlaşma ve modern tarım yöntemleri nedeniyle yaşam alanları daralmış ve birçok bölgede nadir hatta tehdit altında bir tür haline gelmiştir.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins 17 Kasım 1695 – 17 Mart 1774 yılları arasında yaşamış Fransız akademisyen Bénigne Legouz de Gerland’a adanmıştır. Epitet Latince Venüs aynası anlamına gelir. Yapraklarının su tutmama özelliğine işaret eder. Roma mitolojisine göre Venüs, denizden çıktığında saçları ıslanmamıştı.
10 ila 30 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Bitki tüysüz ya da nadiren kısaca kıllıdır. Gövde dik, çoğunlukla dallı ve yükselicidir. Çiçekler tek ya da çok sayıda, salkım halindedir.
Çanak lobları şeritsi mızraksı, 8 ila 12 mm uzunluğunda, çiçeklenme zamanı yumurtalık uzunluğundadır. Taç tabaksı, 10 ila 15 mm uzunluğunda ve 20 ila 25 mm genişliğinde, küt loblu, menekşe ya da nadiren beyaz ya da leylak renklidir.
İplikçikler kısa, tabanda geniş ve tüysüzdür. Kapsül silindirik, 10 ila 15 mm uzunluğundadır. Tohumlar genişçe elipsoittir. Dilimizde hoş kadınaynası adı ile bilinmektedir.