Site icon Kocaeli Bitkileri

Heracleum platytaenium (Öğrek otu)

Heracleum platytaenium

Heracleum platytaenium: 14/04/2018; Serindere Kanyonu; 450 m.; ormanlık. © Hüseyin Cahid Doğan

Öğrekotu


Anahtar kelimeler: Yenilebilir bitkiEndemik, Öksin elementi.

Dolaşım

Bitkiler › Maydanoz takımı › Maydanozgiller › Öğrekotu › Öğrek otu

Dağılımı

Bitki doğal olarak Türkiye’nin kuzey ve batı bölgelerinde yayılış gösterir.

Genel bilgiler

1 ila 2 metre büyüyebilir. Bitki güçlü biçimde aromatiktir. Gövde kalındır, 2 cm. çapa ulaşabilir, derince oluklu ve kıllı ya da ülgerlidir. Alt yapraklar üçlü, üç bölümü ya da lobludur. Yaprak ayası 25 cm uzunluğunda, tüysüz ila üst bölümde az pürüzlü ve alt bölümde gri kaba tüylüdür. Yaprakçıklar kısaca loblu, loblar genişçe yumurtamsı ya da yuvarlak ve dişlidir. Üst gövde yaprakları hayli geniş, şişik, kesik ila az girintili ve dişli kılıflıdır. 3 ila 18 cm uzunluğunda, az pürüzlü ila kıllı, eşit olmayan 25 ila 80 arası kol görülür. İkincil bırahte şeritsi mızraksıdır. Çiçekler beyaz renklidir. Meyve genişçe ters yumurtamsı ila neredeyse dairesel, 8 ila 14 mm uzunluğunda ve 6 ila 11 mm genişliğinde, sıklıkla derin girintili, kısaca kıllı, kısa kıllı ya da tüysüzcedir.

Gözlem

Ormanlık alanlar, kayalık yamaçlar ve dere kenarlarında görülür. Kartepe, Gölcük ve Başiskele ilçelerinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Öğrekotu, Kekrer, Romati, Yabanlahanası, Hometi, Halvanotu, Halvan, Tavşancıl, Kamşam, Çağan.

Çiçek zamanı

Mayıs-Ağustos ayları.

Yükseklik

0-1500 metre arası.

Etimoloji

Cins adını tanrı Jüpiter ile ölümlü Alcmene’nin oğlu olan ve bu nedenle yarı tanrı kabul edilen Hercules’den (Ἡρακλῆς) almaktadır. Roma yazınında Hercules olarak geçen karakter, Hellen mitolojisinde bahsedilen Heracles’in karşılığıdır. Cinse ait bazı üyeler 2 metreye aşan boya sahiptirler, bu nedenle bitkinin boyutu ile Hercules arasında bir bağlantı kurulmuştur. Diğer bir neden ise; bitkinin iyileştirici özelliklerinin ilk defa Hercules tarafından keşfedildiğine yönelik inanıştır. Antikçağ yazınında bitki, tedavi edici özellikleri ile meşhur olan bitkiler (panacea) arasında sayılmaktadır. Tür adı Antik Yunanca “düz şeritli” anlamına gelir. Pierre Edmond Boissier’in özgün tanımında epitet tercihi ile ilgili detay mevcut değildir. Gövde boyunca uzanan dikey çizgilere işaret ediyor olması olasıdır.

Mutfak

Çiğ olarak tüketilebilir. Turşusu yapılır.

Dikkat

Fotoğrafları

Literatür

Annales des Sciences Naturelles; Botanique sér. 3, 1: 331. 1844. Boiss.

Exit mobile version