Erigeron canadensis (Selvi otu)

Tanımı

Genellikle 50 ila 150 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Kök mekiksi ve liflidir. Gövde dik, üst bölümde dallı, yoğunca yapraksı ve seyrek tüylerle kaplıdır. Yapraklar darca ters mızraksı, sapsız, ince, 2 ila 10 cm uzunluğunda ve kenarları tırtıklıdır. Taban yaprakları çiçeklenme zamanı kurumuş olur. Kömeç 3 ya da 4 mm çapında ve çok sayıdadır. İnvolukrum neredeyse silindirik ve 2,5 ila 4 mm uzunluğundadır. Filariler 2 ila 3 sıra halinde, yeşilimsi, mızraksı ya da şeritsi ve sipsivri uçludur.

Dilsi çiçekler 20 ila 30 adet, beyaz renkli ve uçları iki minik dişlidir. Tüpsü çiçekler 8 ila 30 adet, sarımsı ve 4 ya da 5 lobludur. Kapçık şeritsi-mızraksı, sıkıştırılmış, 1 ila 1,5 mm uzunluğunda ve kısa havlıdır. Sorguç kahverengimsi beyaz renklidir. Kötü toprak koşullarında hayli bodur kalan bitki, koşullar iyileştiğinde üç metreye kadar uzamaktadır. Bitki çok sayıda çiçek başı ve çok sayıda tohum üretir. Tohumlar da koşullar uygun olduğu sürece çimlenmektedir. Rekabet yeteneğinin düşük olmasına karşın tohum üretme potansiyeli onu başarılı bir istilacı yapar. Dilimizde selvi otu ve kanada şifa otu adları ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Bitki doğal olarak Orta ve Kuzey Amerika’da yayılış gösterir ancak agresif bir istilacıdır ve dünyanın büyük bölümüne yayılmıştır. Tahrip edilmiş araziler, yol kenarı ve tarlalarda görülen bitki umumiyetle temmuz ve aralık ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1300 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca tüylü yaşlı adam anlamına gelir. Meyve zamanı cinse bağlı bazı türlerin sorguçları küresel bir biçimde küme halindedir ve bu durum saçları ağarmış bir başı andırmaktadır. Epitet Latince Kanada anlamına gelir. Özgün tanımda bu, “Habitat in Canada, Virginia, nunc in Europa australi” olarak belirtilmiştir.

Kullanımı

Genç yapraklar ve fideler pişirilerek tüketilmekte ayrıca gıda tatlandırıcı olarak kullanılmaktadır. Tütsüsü böcek kovucu olarak kullanılmaktadır. Demlenerek ishal ve dizanteri tedavisinde kullanılmıştır. Kanamalı hemoroidde etkindir. Antiromatizmal, büzücü, idrar söktürücü, balsamik ve kanama durdurucudur. Soğuk algınlığı vakalarında hapşırmayı teşvik etmek için başvurulmuş, bunun yanında âdet düzensizliği halinde kökü kaynatılarak çay halinde içilmiştir. Hassas kişilerde dermatite neden olabileceği rapor edilmiştir.