Nasıl tanırım?
Boyuncuğun 5 adet olması ve kapsülün 10 diş tarafından açılması ve bırahtenin üst yarısının kuruzarsı olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Alpin çayır, kumlu/çakıllı alan, yol kenarı, nemli bölge, yamaç
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Nisan – Mayıs
Arazi notu
11 Mart 2025 • Kandıra • 1 m • Deniz kıyısı
Tohumları tuzlu suda uzun süre zarar görmeden kalabilmektedir. Bu sayede bölgelerin arasındaki denizleri aşarak yayılmaktadır.
Sap ve yapraklardaki salgılı tüyler çeşitli nektar hırsızlarının çiçeklere ulaşmasını engellemektedir.
Bir bölgede bulunması, oradaki toprağın kimyasallar tarafından zehirlenmediği anlamına gelir.
Genç bireyler çiçek açmadan önce toplanarak pişirilerek tüketilebilir.
İltihap giderici ve idrar söktürücü olarak ve cilt döküntülerinin tedavisinde kullanılmıştır.
Bu bitkinin yakın olduğu bir dizi takson bulunmaktadır ve aslında cinsin tamamında olduğu gibi arazi şartlarında teşhisi güçtür.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Antik Yunanca boynuzlu anlamına gelir. Açık bir şekilde cinsin kapsül yapısına dikkat çekmektedir. Türkçe resmi adı olan boynuzotunun cinsin bilimsel adından türetildiği görülmektedir. Boynuzotu kavramı ayrıca damarsız bitkilere ait bir bölüm olan Anthocerotophyta için de kullanılmaktadır. Epitet Latince yarım on anlamına gelir ve bu bağlamda türün iplikçiklerinin yarısının kısır olmasına işaret eder. Özgün tanımda bu “filamenta huic 5 sterilia, 5 antherifera” (iplikçiklerin beşi kısır iken beşi başçıklı) olarak belirtilmiştir.
Cerastium semidecandrum genellikle 12 ila 20 cm büyüyebilen bir bitkidir. Gövde salgılı ve salgısız tüylü ve ince bir kazık köke sahiptir. Gövde dik ia yükselici ve tabanda dallı, yapışkan ve salgılı tüylerle kaplıdır. Çiçekler 3 ila 30 arası kümeler halindedir.
Yapraklar 2 ila 18 mm uzunluğunda, 1 ila 5 mm genişliğinde, ters mızraksı ila eliptik, karşılıklı dizilişli ve sapsızdır. Çiçekler 5 ila 7 mm çapında ve erseliktir. Çanak salgılı cılız tüylüdür. Çanak yapraklar yumurtamsı, tepede sivri ve kuru zarsı kenarlıdır. Taç yapraklar çanak yapraklardan hafifçe daha kısadır.
Boyuncak 4 ila 5 arası sayıdadır. Kapsül silindiriktir. Tohumlar soluk sarımsı ila kırmızımsı kahverengidir. Dilimizde çengel boynuzotu adı ile bilinmektedir.