Nasıl tanırım?
Boyuncuğun 5 adet olması ve kapsülün 10 diş tarafından açılması, meyve zamanı sapların çanaktan uzun ve taç ile çanak yaprakların eşit uzunlukta olması ayırt edici özelliğidir. Benzer türleri incelemek için cins sayfasına bakabilirsiniz.
Habitat
Çalılık, ormanlık, çayır
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Mart – Haziran
Arazi notu
27 Mayıs 2026 • Başiskele • 1050 m • Yayla
Çiçek sapları, meyve olgunlaşmaya başladığında aşağıya doğru bükülür. Bu mekanik hareket, olgunlaşan tohumların rüzgar estikçe kapsülün içinden bir tuzluktan dökülür gibi toprağa saçılmasını kolaylaştırır.
Tohumları, karıncalar için kış öncesi azığıdır. Karıncalar bu tohumları yuvalarına taşırken bitkinin yeni alanlarda kolonileşmesine yardım ederler.
Bazı Avrupa ülkelerinde korumasına öncelik verilen türler arasında sınıflandırılmaktadır.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins adı Antik Yunanca boynuzlu anlamına gelir ve açık bir şekilde cinsin kapsül yapısına dikkat çekmektedir. Türkçe resmi adı olan boynuzotunun cinsin bilimsel adından türetildiği görülmektedir. Boynuzotu kavramı ayrıca damarsız bitkilere ait bir bölüm olan Anthocerotophyta için de kullanılır. Epitet Antik Yunanca kısa petalli anlamına gelir ve bu bağlamda türün taç yapraklarının çanak yapraklardan kısa olmasına dikkat çekmektedir. Alt epitet ise bitki bilimci Paul Roeser‘a adanmıştır.
Genellikle 5 ila 30 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Gövdeler dik, basit ya da tabanda dallı ve yayılıcı ila yükselici kaba gümüşî tüylüdür. Yapraklar kalıcı değildir. Yaprak ayası 4 ila 15 mm uzunluğunda, 1,5 ila 5 mm genişliğinde ve uzun salgılı ya da salgısız tüylerle havlıdır. Taban yaprakları küme halinde, ters mızraksı, kaşıksı ve küt uçludur. Gövde yaprakları sapsız, mızraksı ya da eliptik ve sivri uçludur. Çiçek durumu gevşek ve 3 ila 30 çiçekten oluşan talkım halindedir. Bırahte otsu, mızraksı ve uzun, yükselici, salgılı ya da salgısız tüylerle yoğun biçimde havlıdır.
Çiçek sapı dik ya da yükselici, meyve zamanı bükülmüş, 6 ila 15 mm uzunluğunda, kapsülden daha uzun ve salgılı ya da salgısız tüylerle kaba tüylüdür. Çanak yapraklar mızraksı, 4 ila 4,5 mm uzunluğunda, yapraksı ve yoğun biçimde havlı olup tüyleri çanak yaprakların ucunu aşmaktadır. Taç yapraklar ters mızraksı, 2 ila 3 mm uzunluğunda ve ucu iki parçalıdır. Ercik on adettir.
İplikçik tabanında birkaç uzun tüy bulunmaktadır. Boyuncuk beş adettir. Kapsül silindirik, tepede hafifçe kavisli ve 10 dişlidir. Tohum soluk kahverengi, 0,5 mm çapında ve sivri kabarcıklıdır. Çiçek sapı ve çanak yapraklarda salgılı tüyler, salgısız tüylere göre daha fazladır. Dilimizde gevşek boynuzotu adı ile bilinmektedir.