İçeriğe geç
Anasayfa » Basellaceae (Asmaıspanağıgiller)

Basellaceae (Asmaıspanağıgiller)

    FLORA NICOMEDIAE • COSMOPOLITAN

    Coğrafi dağılım.

    Basellaceae, sukulent ve sarmaşık bitkilerden oluşan küçük bir familyadır. Yaklaşık 4 cins ve 19 bilinen türü içerir. Familya esas olarak pantropikaldir ve en yüksek tür çeşitliliği Neotropiklerde ve Güney Amerika’nın yüksek And dağları alt bölgelerinde yoğunlaşmıştır.

    01

    Ullucus tuberosus, İnka İmparatorluğu’nun tarımsal ve geçim sistemlerinde önemli bir yer tutuyordu ve yumrulu bitkiler arasında patatesin hemen ardından ikinci sırada yer alıyordu.

    02

    Güneydoğu Asya’da Basella alba‘dan elde edilen kırmızı pigment, gıda boyası ve karmin boyasının ikamesi olarak kullanılmıştır.

    03

    Bu boya ayrıca doğal dudak boyası ve allık olarak kullanmaktadır.

    04

    Yaprakları pişirildiğinde bamya benzeri jelimsi, müsilajlı bir yapı salgılarlar.


    Bilgi

    Çoğu bitki kırmızı ve mor rengini antosiyanin pigmentlerinden alırken, Basellaceae ailesi betalain adı verilen nadir bir pigment grubuna sahiptir. Bu pigmentler bitkilere yüksek bir antioksidan kapasitesi kazandırır.
    Bu ailedeki bazı türler, kuraklığa dayanmalarını sağlayan ve karbonu çok daha verimli sabitleyen gelişmiş bir fotosentez mekanizması olan C4 yolunu kullanmaktadır.

    Ekoloji

    Hem dekoratif parlak yaprakları, hem kırmızı gövdeleri hem de yenebilmesi nedeniyle dünya genelinde yenilebilir peyzaj akımının ve balkon tarımının en popüler sarmaşıklarından biridir.
    Yaprakları A ve C vitaminleri, kalsiyum, demir ve folik asit açısından zengindir.

    Dikkat

    Bu aile Kocaeli’nde doğal yayılışa sahip değildir.


    BİLİMSEL TANIM

    Basellaceae (Asmaıspanağıgiller) çok yıllık, etli ila sukulent, çıplak ve asma karakterli bitkilerden oluşan bir ailedir. Kök lifli ila kalınlaşmıştır. Gövde genellikle çıplak, nadiren kısa havlı, birkaç metre uzunluğunda ve zaman zaman yumruludur. Yapraklar almaşlı dizilişli, basit, sapsız ya da saplı, yaprak kenarları düzdür. Sitipül mevcut değildir. Çiçek durumu başak, salkım ya da bileşik salkım halinde, koltuklarda ya da terminal ve salkım halindedir.

    Bırahte ince ve kalıcı ya da dökülücüdür. Çiçekler genelde erselik, küçük, saplı ila sapsız, çok simetrili ve 1 ya da 2 adet ufak bırakte tarafından desteklenmektedir. Çiçek sapı mevcuttur ya da değildir. Çiçek örtüsü beş loblu, kiremitsi ve meyve zamanı kalıcıdır. İkincil bırahte iki adet ve karşılıklıdır. Çanak yaprak 2 adet, karşılıklı ve yayık ila diktir. Taç yaprak 5 adet, kiremit dizilişli ve yayık ila diktir. Ercik beş adettir. Yumurtalık üst durumludur. Boyuncuk çoğunlukla 3 adet olup serbest ya da birleşiktir. Meyve kendi kendine açılmamaktadır, kanatlı ya da kanatsızdır ve kuru ya da etli çiçek örtüsü tarafından çevrilmiştir. Tohum genellikle pas renkli, tek ve küreseldir.


    Kocaeli’ndeki cinsler

    Bir yanıt yazın

    E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir