Acanthus (Ayıpençesi)

Tanımı

Acanthus (Ayıpençesi) çok yıllık otlar ya da nadiren çalılardan oluşan bir cinstir. Yapraklar karşılıklı veya halkavi dizilişli ya da tabanda küme halinde, saplı, teleksi loblu ila bölünmüş ve dikenlidir. Çiçekler uzun bir başakta görülür ve beyaz ya da mor renklidir. Bırakte iri, derimsi, dikenli, dişli, üç adet belirgin damarlı ve kenarları dikenli ya da düzdür. İkincil bırakte iki adet, mızraksı ila şeritsi ve kenarları dikenli ya da dişlidir. Çanak dört loblu, üst ve alt loblar yanal loblardan daha iridir.

Sırttaki çanak yaprak 1 ila 3 damarlı, kenarı düz ya da 2 ya da 3 adet küçük dişli; karındaki çanak yaprak iki damarlı, kenarları düz ya da iki iri üçgensi dişli ya da düzensiz loblu ve yanal olan tek damarlıdır. Taç tek dudaklı, üç lobludur ve tüp kısadır. Ercik dört adettir. Yumurtalık, bölüm başına iki tohum taslaklı, boyuncuk ince ve tepecik iki parçalıdır. Meyve kapsül formunda, sapsız, elipsoit, parlak ve dört tohumludur. Tohumlar kısa havlı ya da çıplaktır. Cins Afrika, Akdeniz havzası, Avustralya ve Güney Asya’da yayılış göstermektedir ancak günümüzde dünyanın büyük bölümüne dağılmıştır.

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca dikenli anlamına gelir. Bırahtelerin dikenli yapısına işaret eder.

Kocaeli’deki türler