Tanımı
Genellikle 50 ila 120 cm büyüyen, tüylü ya da nadiren çıplak ve lifli köklü çok yıllık bir bitkidir. Gövdeler çoğunlukla kahverengimsi yeşil renklidir. Taban yaprakları 0 ila 17 cm uzunluğunda saplı, 3 veya 5 damarlı, yumurtamsı ila dar biçimde mızraksı, 5 ila 30 cm uzunluğunda, 5 ila 12 cm genişliğinde, tabanı yuvarlak ila yüreksi ve kenarları dişli veya nadiren düzdür. Çiçek durumu sapı 8 ila 25 cm uzunluğundadır. Filariler şeritsi ila mızraksı, 8 ila 17 mm uzunluğunda ve 1 ila 8 mm genişliğindedir. Çiçek tablası uçları kırmızı turuncu, düz ya da hafifçe kavisli ve keskin uçludur. Dilsi çiçekler pembe ila mor renkli, yayılıcı ila kıvrık, 3 ila 8 cm uzunluğunda, 7 ila 19 mm genişliğinde ve abaksiyal yüzeyde seyrekçe tüylüdür. Disk konik, 1,5 ila 4,5 cm uzunluğunda ve 2 ila 4 cm genişliğindedir. Disk çiçekleri 4,5 ila 5,7 mm uzunluğunda ve yeşilimsi ila pembe ya da mor renklidir. Kapçık 3,5 ila 5 mm uzunluğunda ve genellikle çıplaktır. Sorguç 1,2 mm uzunluğundadır. Dilimizde ekinezya adı ile bilinmektedir.
Takson kartı
- Plantae (Bitkiler alemi)
- Asterales (Papatya takımı)
- Asteraceae (Papatyagiller)
- Echinacea (Kirpiotu)
Echinacea purpurea (L.) Moench
Gözlem bilgileri
Echinacea purpurea doğal olarak Kuzey Amerika’da yayılış gösterir.🔗 Günümüzde dünyanın bazı bölgelerinde doğallaşmıştır. Kocaeli’nin doğal bitkisi değildir. Sayfadaki fotoğraflar bahçemizdeki örnekten alındı.
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca kirpi anlamına gelmektedir. Kömeç diskinin dikenli, dolayısıyla kirpi benzeri yapısına dikkat çekmektedir. Epitet Latince mor anlamına gelir ve türün çiçek rengine dikkat çekmektedir. Özgün tanımda bu “Dracunculus virginianus latifolius, petalis florum longissimis purpurascentibus” cümlesi ile belirtilmiştir.
Kullanımı
Sürekli kullanımının bağışıklık sistemi üzerinde olumsuz etkilere neden olduğu bilinmektedir. Bu nedenle iki haftalık kullanımdan sonra ara verilmesi önerilmektedir. Solunum sistemi üzerinde en etkili temizleyicilerden biri olduğu kabul edilmektedir. Bağışıklık sistemi üzerinde de uyarıcı etkisi olduğu kabul edilmektedir. Kökler yara ve yanıkların tedavisinde faydalıdır. Isırma ve sokmalara karşı uygulanmıştır. Kök değiştirici, antiseptik, afrodizyak, arındırıcı, terletici, sindirim düzenleyici ve salya artırıcıdır. Soğuk algınlığı, öksürük, bronşit, ateş, soğuk algınlığı, idrar yolu enfeksiyonları ve ağız iltihabı vakalarında başvurulmuştur.
Fotoğrafları
