Tanımı
Gövdeleri genellikle 1 ila 5 cm uzunluğunda olan bir bitkidir. Dallar uzun, sürünücü ve odunsudur. Gövde yaprakları genellikle çiçek kuruluna doğru göreceli olarak daha büyüktür. Bunlar mızraksı ters yumurtamsı ila yumurtamsı eliptik ya da neredeyse dairesel, küt, değişken saplı, kirpikli; yağ noktaları soluk ve seyrek; yanal damarlar 2 ila 3 arası çift halindedir. Bırahte yapraklara benzer ancak mor lekelidir ve dıştakiler genellikle daha büyüktür. İkincil bırahte 0,2 ila 2,5 mm uzunluğunda ve genellikle saptan daha uzundur. Çanak 3,3 ila 5 mm uzunluğunda, mor, tüp çan biçiminde, genellikle dudaklardan daha kısa, dudaklar eşit uzunluktadır. Taç leylak ila mor, nadiren beyazımsı renkli ve 5 ila 7 mm uzunluğundadır. Yemeklerde çeşni olarak kullanılır. Yaprakları antiseptik ve temizleyicidir. Bitkiden elde edilen yağ parfüm yapımında ve ayrıca ağız hijyeninde kullanılır. Dilimizde yayla kekiği adı ile bilinmektedir.
1. Yapraklar genellikle 1,5-2,5 mm genişliğinde, şeritsi-mızraksı ila ters mızraksı, küt uçlu, yanal damarlar nadiren belirgin; çanak mor bezeli, üst dudak alt dişlerle eşit uzunlukta, üst dişler 0,7-1 mm, keskin değil; taç leylak ila mor subsp. longicaulis
1. Yapraklar genellikle 2-3,3 mm genişliğinde, mızraksı, genellikle sivri uçlu, belirgin yanal damarlarla sıklıkla derimsi; çanak yeşilimsi, nadiren morumsu, üst dudak alt dişlerle eşit uzunlukta ya da genellikle daha uzun, üst dişler 0,8-1,2 mm, sıklıkla keskin; taç soluk subsp. chaubardii
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak Balkanlar, Ukrayna ve Türkiye’de yayılış gösterir. Çalılık, kayalık alanlar ve alpin çayırlarda görülen bitki umumiyetle mayıs ve ağustos ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi 1000 ila 1600 metreye kadar olan rakımlarda Kartepe ve Başiskele ilçelerinde gözlemlemek mümkündür.
Harita | Sinonimler | Herbaryum
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca cesaret anlamına gelir. Bitkileri koklayanlara güç ve cesaret verdiğine yönelik inanışa işaret eder. Antik Yunanda sporcular müsabakalardan önce vücutlarına kekik yağı sürerdi. Günümüzde buna benzer olarak Edirne’de yağlı güreş müsabakaları düzenlenmektedir. Diğer bir görüşe göre Antik Yunanca tütsülemek anlamına gelir. Bitkiler Antik Yunanda kurban merasimleri esnasında yakılırdı. Tür 24 Aralık 1837 – 9 Ağustos 1890, Macar bitki bilimci Viktor Janka von Bulcs’a adanmıştır.
Fotoğrafları
Thymus jankae Čelak. | Flora 66: 147 (1883).
Leave a Comment