Sisyrinchium striatum (Sarı çimsüseni)

Hüseyin Doğan avatarı

Tanımı

Genellikle 40 ila 90 cm büyüyebilen, her dem ya da yarı her dem yeşil çok yıllık bir bitkidir. Kısa rizomları sayesinde kümeler oluşturmaktadır. Yapraklar tabanda, yelpaze formu oluşturmakta, düz kenarlı, 20 ila 60 cm uzunluğunda, 1 ila 2 cm genişliğinde, dar, kılıç formunda, dik ve gri yeşil renklidir. Yaprak tabanında sarılıcı bir kılıf vardır. Sıkapa dik, 5 mm çapında, 2 açılı ve dallıdır. Çiçekler 2 ila 2,5 cm uzunluğunda, krem sarı ila açık sarı tonlarında olup merkezinde daha koyu bir sarı bölge bulunmaktadır. Tepallerin arka yüzeyinde koyu mor veya kahverengimsi mor uzunlamasına çizgiler mevcuttur. Bırahte yumurtamsı ve sivri uçludur. Meyve 1 cm uzunluğunda, siyah renkli ve küresel ila dikdörtgensi bir kapsüldür. Tohumlar çok sayıda, siyah renkli ve küçüktür. Yapraklarının kılıç formunda, boyunun uzun ve çiçeklerin açık sarı renkli olması ayırt edici özellikleridir. Dilimizde sarı çimsüseni adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Sisyrinchium striatum doğal olarak Şili ve Arjantin’de yayılış göstermektedir.🔗 Ancak günümüzde Avrupa’da doğallamıştır. Bahçe ve mezarlıklarda görülen bitki umumiyetle mayıs ve temmuz ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1600 metreye kadar olan rakımlarda İzmit ilçesinde gözlemlemek mümkündür.

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca keçi kürkü anlamında gelir. Cinse bağlı türlerin soğanları keçi kılını andıran tüylerle kaplıdır. Diğer bir görüşe göre domuz burnu anlamına gelmektedir. Çünkü domuzlar nişasta bakımından zengin soğanlarını bulmak için burunları ie toprağı kazmaktadır. Gerçekte bu isim klasik yazarlar tarafından keklik çiğdemi (Moraea sisyrinchium) için kullanılmıştır. Epitet Latince çizgili anlamına gelir. Çiçeklerdeki mor renkli çizgilere işaret etmektedir. Özgün tanımda bu “Flores in capitulis terminalibus lateralibusque, numerosissimis sed ephemeri, sere inodori, pallide lutei, purpureo striati, extus saturatiores, parum nutantes” cümlesi ile belirtilmiştir.

Fotoğrafları

Leave a Comment

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir