Bupleurum gracile (Şeytan yıldızı)

Tanımı

5 ila 50 cm büyüyebilen bir bitkidir ancak genellikle boyu 10 ila 20 cm arasındadır. Görünüm hayli değişken olsa da, sıklıkla tabandan itibaren dallıdır. Yapraklar 2 ila 7 cm uzunluğunda, 1 ila 2 mm genişliğinde ve şeritsidir. Şemsiye kolları 3 ila 6 arası sayıda, birbirlerinden oldukça farklı uzunluklarda, 1 ila 20 mm uzunluğunda ve en uzunu çiçek kurulu sapının yarısına eşittir. Bırahte 3 ila 4 arası sayıda, en uzun kolun yarısına yakın uzunlukta, 3 ila 7 mm uzunluğundadır. İkincil bırahte 5 adet, eliptik ila yumurtamsı, dışbükey, 3 damarlı, yarı saydam, otsu değil, düz ya da testere dişçikli, çiçeklenme zamanı beyazımsı bir parlak ile ve 5 ila 8 mm uzunluğundadır. Taç yapraklar sarı renkli, 0,5 ila 0,6 mm uzunluğundadır. Dilimizde şeytan yıldızı adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Bupleurum gracile doğal olarak doğu Akdeniz havzasında yayılış gösterir. Çalılık ve çayırlarda görülen bitki umumiyetle nisan ve mayıs ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1000 metreye kadar olan rakımlarda Gebze ilçesinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca öküz kaburgası anlamına gelir. Yaprakların sert olmasına işaret eder. Diğer bir seçenek Antik Yunanca öküzün yanında anlamına gelir. Bu isim, büyükbaş hayvanların bitkiyi iştahla tüketmesi nedeniyle ilk defa Nicander tarafından kullanılmıştır. Cinsin Türkçe adı olan şeytanayağının kaynağı doğrusu bizim için meçhul. Muhtemelen cinsin gösterişli bırahteleri ayağa benzetildi. Bazı türler için tercih edilen şeytanyıldızı bu olasılığı daha güçlü hale getiriyor. Çünkü bırahteler gerçekten klasik yıldız biçimindedir. Ancak şeytan tercihi hâlâ meçhul… Epitet Latince ince anlamına gelir. Bu bağlamda türün genel görünümün ince ve zarif olmasına işaret eder.