Tanımı
Bupleurum (Şeytanayağı) tek ya da çok yıllık, ya da nadiren çalılardan oluşan bir cinstir. Yapraklar basit ve düz ya da zaman zaman sarılıcıdır. Şemsiye bileşik, birkaç ila çok sayıda ve sıklıkla uzunlukları farklı kolludur. İnvolukrum ve involusel mevcut ya da involukrum mevcut değildir. Çanak dişleri körelmiştir. Çiçekler sarı, beyaz ya da morumsu renklidir. Çanak yaprak ucu kıvrık, külahlı, değişik biçimlerde, pürüzsüz ya da bazen kabarcıklıdır. Merikarp 5 adet belirgin birincil kabarık çizgiye sahiptir. Meyve yanal olarak sıkıştırılmış, genellikle yumurtması ila dikdörtgensi, nadiren neredeyse küreseldir. Sitilopodyum çökük, düz ve kenarı genellikle düzdür. Cins 3 cm ila 3 metre uzunluktaki türlere sahiptir. Cinsin neredeyse tamamı Eskidünya’ya özgüdür.🔗
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca öküz kaburgası anlamına gelir. Yaprakların sert olmasına işaret eder. Diğer bir seçenek Antik Yunanca öküzün yanında anlamına gelir. Bu isim, büyükbaş hayvanların bitkiyi iştahla tüketmesine atfen, ilk defa Nicander tarafından kullanılmıştır. Cinsin Türkçe adı olan şeytanayağının kaynağı bizim için meçhul. Muhtemelen cinsin gösterişli bırahteleri ayağa benzetildi. Bazı türler için tercih edilen şeytanyıldızı bu olasılığı daha güçlü hale getiriyor, çünkü bırahteler gerçekten klasik yıldız biçimindedir. Ancak şeytan tercihi hâlâ meçhul…
Kocaeli’ndeki türler
-
Bupleurum affine (Mor şeytanayağı)
Bupleurum affine (Mor şeytanayağı) çalılık ve orman açıklarında görülen, narin görünümlü tek yıllık bir bitkidir.
-
Bupleurum euboeum (Kum şeytanayağı)
Bupleurum euboeum (Kum şeytanayağı) genellikle kumlu alanlarda görülen ve yaz aylarından güz başına kadar çiçek açan tek yıllık bir bitkidir.
-
Bupleurum flavum (Sarı şeytan)
Bupleurum flavum (Sarı şeytan) 1 metreye kadar boylanabilen, çalılık ve steplerde görülen ve yaz aylarında çiçek açan bir bitkidir.
-
Bupleurum gracile (Şeytan yıldızı)
Bupleurum gracile (Şeytan yıldızı) genellikle çalılık alanlarda görülen ve bahar aylarında çiçek açan nadir bir bitkidir.
-
Bupleurum odontites (Damarlı şeytanayağı)
Bupleurum odontites (Damarlı şeytanayağı) ilkbahar ortasından yaz ortasına kadar çiçek açan tek yıllık bir bitkidir.
-
Bupleurum pendikum (Pendik şeytanayağı)
Bupleurum pendikum (Pendik şeytanayağı) ülkemizde endemik olan, hayli nadir görülen ve narin görünümlü bir bitkidir.
-
Bupleurum subovatum (Şeytan arası)
Bupleurum subovatum (Şeytan arası) çalılıklar ve çayırlarda görülen ve ilkbahar başından yaz ortasına kadar çiçek açan bir bitkidir.
-
Bupleurum tenuissimum (Kanatlı şeytanayağı)
Bupleurum tenuissimum (Kanatlı şeytanayağı) çalılık ve deniz kenarında görülen ve yaz ortasından güz başına çiçek açan bir bitkidir.
Leave a Comment