Russelia equisetiformis (Mercan çiçeği)

Tanımı

Genellikle 1 ila 1,5 metre boylanabilen, dik, kemerli dallı ve yarı yapraksız bir çalıdır. Gövde belirgin biçimde 4 ila 8 köşelidir. Köşeler hasırsı, çıplak, dallanma sıklıkla halkavi ve her bir dal bir yaprak ya da yapışık yaprak sapı tarafından desteklenmektedir. Yapraklar karşılıklı ya da halkavi dizilişli, dikdörtgensi, eliptik ya da yumurtamsı, çoğunlukla 1 cmden daha kısa, 6 mm genişliğinde, düz ya da testere dişli kenarlı ve her bir tarafta 2 ya da 3 adet yanal damarlıdır. Yaprak sapı kısa ve üst bölümde minikçe kaba tüylüdür.

Çiçek durumu çift, tek ya da dikazyum halinde olup bitkinin üst bölümünde seyrekçe ya da talkım ya da salkımlarda sıkıca dizilidir ve çiçek durumu sapı 1,5 cm uzunluğundadır. Çiçek sapı ince, zaman zaman mor renkli ve 6 ila 8 mm uzunluğundadır. Çiçekler küçük ancak gösterişlidir. Çanak 2 ya da 3 mm uzunluğundadır. Lobları 5 adet, kiremit dizilişli, çıplak, sıklıkla salgılı tüylü ve üçgensidir. Taç tüpsü, kızıl renkli, 1,5 ila 3 cm uzunluğunda, çıplak ancak boğazda salgılı tüylü ve kısa lobludur. Ercik 4 adet olup taç tüpünün tabanına yerleştirilmiştir. Kapsül genişçe yumurtamsıdır. Tohumlar çok küçük ve çukurludur. Dilimizde mercan çiçeği, ada mercanı ve ruzelya adları ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Doğal olarak Orta Amerika’da yayılış gösterir ancak süs bitkisi değeri nedeniyle günümüzde ılıman ve tropikal kuşaklarda da yetiştirilmektedir. Kocaeli’de genellikle dış salonları olan dükkanların duvarlarını süslemek için dikilmektedir.

Harita | Sinonimler | Herbaryum

Etimoloji

Cins 1715 – 25 Kasım 1768 tarihleri arasında yaşamış İskoç doğabilimci Alexander Russell‘a adanmıştır. Epitet Latince Equisetum gibi anlamına gelir. Açık bir şekilde gövdelerinin Equisetum (Atkuyruğu) cinsinin andırmasına işaret eder. Özgün tanımda bu “Suffruticosa, corolla coccinea, forma Equiseti” olarak belirtilmiştir.