İçeriğe geç

Papaver (Gelincik)


Dolaşım

BitkilerDüğünçiçeği takımıGelincikgiller › Gelincik

Genel bilgiler

Tek, iki ya da çok yıllık otlardan oluşan bir cinstir. Çiçekler tek ya da salkım ya da talkım halinde ve genellikle gösterişlidir. Çiçekler kırmızı, pembe, turuncu, sarı ya da leylak renklidir. Taç yaprak 4 ya da nadiren 6 adettir. Çanak yaprak iki adettir. Cins Avrasya, kuzey Amerika ve kuzey Afrika’ya özgüdür. Hera’nın (Juno) sevdiği bitkilerden biridir. Ayrıca Ceres, Diana ve Somnus’un bitkisidir. Günümüzden 5000 yıl önceye kadar yetiştirildiği bilinmektedir. Antikçağda hububat tarlalarında gelincik bitkisinin fazla olması hasadın bereketli olacağına yorulurdu (Aslında durum tam tersidir, gelincikler yanlarında yetiştikleri bitkilerin verimini düşürürler). Bitki uykuyu simgeler. Papaver somniferum (haşhaş) hem ekonomik değeri hem de tıbbi özellikleri nedeniyle cinsin en bilinen üyesidir.

Etimoloji

Cins adı Latince “süt” anlamın gelir. Cinsin bazı üyelerinde görülen sütsü özsuyuna işaret eder. Aynı köke bağlı “gıda” anlamına gelmesi de muhtemeldir. Bitki antikçağda çocukların uykuların düzenlenmesi için kullanılırdı. Cinsin Türkçe adı olan “gelincik”, çiçeklerinin muhtemelen gelinlerin yüzünü örtmek için kullanılan kırmızı renkli duvağa benzediği için tercih edilmiştir. Anadolu’da bir çocuk oyunu olarak gelincik çiçeklerinden bebek yapılır.

Literatür

Species Plantarum 1: 506. 1753. L.