Nasıl tanırım?
Tohumların mat, yüzeyinin tamamen kabarcıklı ve involukrumun olgun kapsüle eşit ya da aşkın olması ayırt edici özelliğidir.
Habitat
Islak çayır
Statü
Yerli
Çiçeklenme
Mart – Mayıs
Arazi notu
14 Mart 2020 • Körfez • 350 m • Çayır
Türkçe yaygın adı olan montiya, cins adından türetilmiştir. Ayrıca madencinin marulu olarak bilinir (artık Claytonia perfoliata) ve kuzey Amerika’da yaşanan altına hücum fenomeni boyunca altın arayan kişiler tarafından tüketildiği için bu adı almıştır.
Tohum kapsülleri olgunlaştığında, kapsül çeperleri içeriye doğru aniden kıvrılır. Bu ani hareket, kapsül içindeki tohumları birer mermi gibi dışarıya, uzağa doğru fırlatmaktadır.
Yapraklar çiğ olarak tüketilmektedir. Genç yapraklar salatalara eklenmektedir. En zengin Omega-3 yağ asidi kaynaklarından biri olduğu kabul edilmektedir.
Oldukça gösterişsiz bir türdür ve doğal ortamda gözlemlenmesi hayli güçtür. Ayrıca su içindeyken uzun ve yüzen sürünen gövdeler halinde, çayırlarda ise alçak ve yastıkçıklar halinde büyümektedir.
Temiz su habitatlarının bir göstergesi olarak kabul edilmektedir.
Fotoğrafları
Türkiye gözlemleri
Cins 27 Kasım 1682 – 29 Şubat 1760 yılları arasında yaşamış İtalyan bitki bilimci Giuseppe Monti’ye adanmıştır. Eserleri, özellikle Linnaeus’un ana kaynaklarından biri olan Monti, dönemin en önemli bitki bilimcileri arasında zikredilir. Adı bu cinse verilerek ölümsüzleştirilmiştir. Epitet Latince kaynak anlamına gelir ve bu bağlamda türün sulak bölgeleri tercih etmesine işaret eder. Özgün tanımda bu “Habitat in Europa ad scaturigines” olarak belirtilmiştir. Alttür epiteti ise Latince küçük anlamına gelir ve açık bir şekilde alttürün ayırt edici boyutuna dikkat çeker.
Montia fontana subsp. minor genellikle 2 ila 9 cm büyüyebilen tek yıllık bir bitkidir. Gövde dik ve bitki sarımsı yeşil renktedir. Taban yaprakları uzun saplı ve yoğundur. Yaprak ayası baklavamsı ve tepede sivridir.
Üst yapraklar daha dağınıktır. Salkım 5 ila 25 sayıda, genellikle terminal ve her birinde 2 ila 6 arası çiçek bulunur.
Tepal, involukrumun 1,5 katıdır. İnvolukrum, kapsüle eşittir ya da onu aşar. Tohumlar siyah renklidir. Dilimizde montiya adı ile bilinmektedir.