Kosteletzkya pentacarpos

Kosteletzkya pentacarpos (Kıyı ebegümeci)

Hüseyin Doğan avatarı

Tanımı

Genellikle 1 ila 2 metre büyüyebilen çok yıllık bir bitkidir. Yeşil parçalı değişken biçimlerde havlı, çoğunlukla seyrek ila yoğun yıldızsı tüylü ila çıplaktır. Gövde seyrekçe ile serbestçe dallıdır. Sitipül 2,5 ila 10 mm uzunluğundadır. Alt yaprakların sapı ayanın 1/3 ila 2/3 katıdır. Yaprak ayası darca yumurtamsı, sıklıkla elsi ya da tebersi 3(-5) loblu, 5,5 ila 17,5 cm uzunluğunda, 3,5 ila 16 cm genişliğinde, kenarları kabaca ila iyice testere dişli ya da düzensiz biçimli dişli ya da düz, ucu sivri ila sipsivridir. Çiçekler üst yaprakların ya da yanal dalların koltuklarında tektir. Çanak çansı ila tabaksıdır.

Taç tabaksı iken zamanla hunimsi çansıdır. Taç yapraklar genellikle pembe ya da nadiren beyaz ve tabanı sarıdır. Başçık ve polenler sarı renklidir. Boyuncuk ve tepecik koyu pembe renklidir. Kapsül koyu kahverengi, 10 la 14 mm çapında, minikçe ila kabaca tüylü ve valf kenarları güçlü biçimde kıvrıktır. Tohumlar kahverengi, 3 ila 4 mm uzunluğunda ve çıplaktır. Yapraklar çiğ ya da pişirilerek tüketilmiştir. Çorbaları koyulaştırmak için kullanılmıştır. Ayrıca çiçekler çiğ halde salatalara eklenerek tüketilmiştir. Dilimizde kıyı ebegümeci adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Kosteletzkya pentacarpos doğal olarak Kuzey Amerika, Güney Avrupa ve Kafkasya’da yayılış gösterir.🔗 Deniz kenarına yakın bataklık alanlarda görülmektedir. Umumiyetle ağustos ve eylül ayları arasında çiçek açmaktadır. Bitkiyi deniz seviyesinden 20 metreye kadar olan rakımlarda Kandıra ilçesinde gözlemlemek mümkündür.

Etimoloji

Cins 13 Mart 1801 – 18 Ağustos 1887 tarihleri arasında yaşamış Bohemyalı bitkibilimci Vincenz Franz Kosteletzky‘a adanmıştır. Epitet Antik Yunanca beş meyveli anlamına gelir ve açık bir şekilde türün meyvesinin beş köşeli olmasına işaret eder. Özgün tanımda bu “Ketmia palustris minor, folio angusto, flore parvo purpurascente, fructu depresso pentagono” olarak belirtilmiştir.

Fotoğrafları

Leave a Comment

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Siteye son eklenen taksonlar

Tüm Bitkiler →