İçeriğe geç
Anasayfa » Zostera (Denizotu)

Zostera (Denizotu)

FLORA NICOMEDIAE • COSMOPOLITAN

Coğrafi dağılım.

Cins, ılıman kuşaktaki denizlerde, kumlu alt tabakada ya da haliçlerde bulunmaktadır.

ALEMPlantae
FAMİLYAZosteraceae
01

Karasal bitkilerden evrimleşmiş olsa da, tüm yaşam döngülerini deniz veya acı suda tamamlarlar. Çiçekleri su altında açar ve tozlaşma da su içinde gerçekleşir.

02

Tozlaşma tamamen su akıntılarıyla olur. Bu yüzden ailenin üyeleri, bitki aleminin en uzun polenlerine sahiptir. İpliksi yapıdaki bu polenler akıntıda bir ağ gibi yayılarak dişi çiçekleri yakalar.

03

Okyanuslara uyum sağlamak için genlerinde köklü değişiklikler yaşamıştır. Karasal bitkilerde bulunan stoma genlerini ve uçucu bileşik üretimi için gerekli genleri tamamen kaybetmişlerdir. Ayrıca, tuzluluk dengesi için yeni genler kazanmış ve makroalglerdekilere benzer hücre duvarı bileşenleri geliştirmişlerdir.

04

Bu bitki, vejetatif üreme yoluyla, deniz tabanında binlerce yıl yaşayabilen dev klonal koloniler oluşturabilir. Bilinen en yaşlı kolonilerinden birinin 3000 yaşında olduğu tahmin edilmektedir.


Bilgi

Oluşturdukları çayırlar, balıklar, deniz kuşları ve omurgasızlar için yumurtlama alanı, beslenme yeri ve barınak görevi görür. Yapraklarına yapışan midyeler ve denizkestaneleri gibi canlılar için de hayati önem taşırlar. Bazı bölgelerde deniz kaplumbağaları ve manatiler gibi büyük otobur deniz canlıları için temel besin kaynağıdır. Bu ailenin oluşturduğu çayırlar olmasaydı deniz atları, boru balıkları ve yeşil deniz kaplumbağaları evsiz kalırdı.
Tropikal yağmur ormanlarından 35 kat daha hızlı karbon yakalama ve depolama yeteneğine sahiptirler. Küresel ısınmaya karşı dünyanın en büyük gizli silahıdırlar. Okyanus tabanının sadece %0,1’ini kaplamalarına rağmen, denizel karbonun %10’undan fazlasını kilit altında tutarlar.

Folklor

Bu cinse ait kurumuş yapraklar yüzyıllar boyunca Avrupa’da yatak şiltesi doldurmak için toplandı. İçindeki yüksek tuz oranı yüzünden böcek barındırmaz, çürümez ve alev almazlar. Danimarka’nın bazı adalarında, bu bitkilerden yapılan ve yüzlerce yıl dayanan deniz otu çatılı evler hâlâ ayaktadır.
Rizomları ve yaprakları insanlar tarafından yerel düzeylerde besin olarak tüketilmektedir.

Dikkat

1930’larda Zostera popülasyonları, Labyrinthula zosterae adlı mantar benzeri bir organizmanın neden olduğu “zayıflama hastalığı” (wasting disease) nedeniyle Kuzey Atlantik’te neredeyse tamamen yok olmuş, Avrupa kıyılarındaki çayırların %90’ı kaybedilmiştir.


ETİMOLOJİ

Cins adı Antik Yunanca kuşak anlamına gelir ve bu bağlamda cinsin yaprak yapısına işaret etmektedir.

BİLİMSEL TANIM

Zostera (Denizotu) denizde görülen çok yıllık otlardan oluşan bir cinstir. Rizomları turuncu-kahverengi, sıkıştırılmış, düğümlerden köklenici ve sürünücüdür. Dik gövdeler tek yıllık, sıkıştırılmış ve çıplaktır. Kısır gövdeler kısadır ve rizomlu yaprakların koltuklarından yükselir. Çiçekli gövdeler terminal ya da yanal, kısır gövdelerden daha uzun, dallı ve her dal bir çiçek durumuna sahiptir.

Yapraklar ikili dizilişli ve şeritsidir. Yaprak kılıfı sıkıştırılmış, sarılıcı, zarsı, kulaksı ve dilsidır. Yaprak ayası şeritsi, 3 ila 11 adet damarlı ve kenarları genellikle düzdür. Çiçek durumu terminal ya da yanaldır. Çiçekler koçanın bir yüzeyinde erkek ve dişi çiçekler olmak üzere iki sıra halinde dizilidir.

Başçık tek ve sapsızdır. Meyve zarsı, silindirik ila yumurtamsı, tek tohumlu, kendi kendine açılmaz ya da düzensiz biçimde açılmaktadır. Meyvelerin kesesi vardır ve bu sayede su içinde yüzebilmektedirler. Tohumlar elipsoit ya da yumurtamsı, pürüzsüz ya da kabartılıdır.


Kocaeli’ndeki türler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir