Veronica magna (Tiryal mavişi)

derleyen:

Tanımı

Veronica chamaedrys‘ten gövdenin 50 ila 80 cm boylanması ile daha uzun ve yayık, düz ya da hafifçe kıvrık dağınık, sıralı olmayan cılız tüylü; yaprakların çok daha iri, yaprak sapının 1 ila 7 mm uzunluğunda, yaprak ayasının 3 ila 8 cm uzunluğunda ve 1,5 ila 5 cm genişliğinde; salkımın 8 ila 14 adet, karşılıklı, 10 ila 25 cm uzunluğunda, daima seyrekçe salgısız cılız tüylü olup görece gevşek 15 ila 35 adet çiçekli; çiçek sapının 2 ila 6 mm uzunluğunda; kapsülün 3,5 ila 5 mm uzunluğunda ve 5 ila 6 mm genişliğinde ve yüzeyin çıplak olması ile ayrılır.

Gözlem bilgileri

Bitki doğal olarak Kafkasya, İran ve Türkiye’de yayılış gösterir. [HaritaSinonimler] Ormanlık alanlar, dere kenarı ve alpin çayırlarda görülür. Kartepe ilçesinde gözlemlenmiştir. Haziran ve temmuz ayları arasında çiçek açar. 600 ila 1600 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.

Türkçe adları

Dilimizde tiryal mavişi adı ile bilinmektedir.

Etimoloji

Cins Azize Veronica’ya adanmıştır. Cinsin çiçeklerinin Veronica’nın duvağına benzemesine işaret eder. Hristiyan teolojisine göre İsa çarmıha gerilmeye götürülürken yüzündeki kan ve terleri silmesi için Veronica kendisine bir mendil uzatır. İsa mendille yüzünü silip geri uzattığında, Veronica mendilde İsa’nın yüzünün belirdiğini görür. Veronica Antik Yunanca orijinlidir ve gerçek resim anlamına gelir. Diğer bir söylenceye göre, Harran kralı Abgar vebaya yakalanır ve elçisini şifa dağıtıcı olarak meşhur olan İsa’ya gönderir. Elçi İsa’ya gelip kralı tedavi etmesini söyler, İsa bunun olamayacağını söylediğinde de en azından resmini yapıp krala götürmek için izin ister. İsa bunu kabul eder ancak yüzündeki nur yüzünden elçinin gözleri kamaşır ve resmi çizemez. Bunun üzerine İsa su ister, su ile yüzünü yıkar, sonra yüzünü sildiği bezi elçiye uzatır. Yüzü olduğu gibi beze çıkmıştır. Tür adı Latince iri anlamına gelir ve türün gürbüz yapısına işaret eder.

Fotoğrafları