Coğrafi dağılım.
Cinse bağlı tek tür vardır ve o da Akdeniz havzasına özgüdür.
Cins için önerilen dulkarı gömleği adının kaynağını bilmiyoruz. Yaprakların oldukça iri olduğu Arctium cinsi için bu isim anlaşılabilir ancak bu cinsin yaprakları küçüktür. Bitkinin adı ya da etimolojisi hakkındaki bilgilerinizi aşağıdaki yorum bölümünde paylaşırsanız seviniriz.
Cins adı, Antikçağda önemli bir Fenike liman ve ticaret merkezi olan Tyre’dan (günümüzde Sur, Lübnan) geliyor olabilir. Buradan ihraç edilen ve şehrin adıyla anılan mor renk hayli meşhurdu. O halde çiçek rengi ile bir bağıntı kurulmuş olsa gerektir. Ayrıca aynı orijinden gelen tyros kelimesi de Antik Yunanca peynir anlamına gelmekte ve yine aynı şehre izafe edilmektedir. Bazı papatyagiller üyelerinin peynir mayası olarak kullanıldığını biliyoruz. Belki bu bitki için de bu geçerlidir.
Bitkinin yayılış alanı belirgin bir Akdeniz haritasıdır ve bu sınırların dışına çıktığına dair herhangi bir kayıt yoktur, istilacı olarak bile.
Tyrimnus (Dulkarıgömleği) genellikle 30 ila 60 cm büyüyebilen tek yıllık otlardan oluşan bir cinstir. Gövde dik ve dalsız ya da seyrek dallıdır. Yapraklar dekürent, ince, beyaz damarlı, dalgalı dişli ve kenarları dikencikli olup üst yüzeyi yeşil ve hafifçe yünlü iken diğer yandan alt yüzeyi grimsi yünlüdür.
Alt yapraklar ters yumurtamsı dikdörtgensi ve kısa bir yaprak sapına doğru daralıcıdır. Gövde yaprakları daha küçük, mızraksı dikdörtgensi, sivri uçlu ve sapsızdır. Çiçek başı uzun sap üzerinde tek ve 14 ila 16 mm çapındadır. İnvolukrum yumurtamsıdır. Filariler mızraksı ve sipsivri uçludur.
Çiçek tablası pulludur. Çiçekler pembe ila beyaz renklidir. Dıştaki çiçekçikler genellikle verimsizdir. Kapçık kahverengi, 4 mm uzunluğunda ve dört köşelidir. Sorguç 12 mm uzunluğunda ve beyaz renklidir.
Kocaeli’ndeki türler
Tyrimnus leucographus (Dulkarı gömleği) genelde çalılık alanlarda görülen ve bahar ortasından yaz ba…
Read More