Spiranthes spiralis

İnci salebi


Anahtar kelimeler: Tıbbi bitki, Asgari endişe (LC), Akdeniz elementi.

Dolaşım

Bitkiler › Kuşkonmaz takımı › Salepgiller › İncisalebi › İnci salebi

Dağılımı

Akdeniz havzası ile Avrupa’dan Himalayalar’a kadar olan bölgede doğal olarak yayılış gösterir.

Genel bilgiler

20 ila 35 cm büyüyebilen bir bitkidir. 2 ila 3 arası turp benzeri yumruya sahiptir. Yapraklar 4 ila 6 arası sayıda, uçları sivri, tabanda ve genellikle çiçeklenme zamanı kurumuş olur. Çiçekler açıkken görülen yapraklar ise sonraki senenin açacak çiçeğinin yapraklarıdır. Çiçek kurulu yoğundur ve çok sayıda çiçek taşır. Çiçekler küçük, 5 mm uzunluğunda ve yoğun kokuludur. Dudak dikdörtgensi ya da yuvarlak ve düzensiz dalgalı kenarlı, beyaz renkli ve soluk yeşil bezelidir. Yumurtalık 4 mm uzunluğundadır.

Gözlem

Ormanlık alanların kenarlarında ve nemli çayırlarda görülür. Kocaeli için görece yaygın bir türdür. İl genelinde yer yer büyük popülasyonlar halinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

İnci salebi, Helezon saplı orkide.

Etimoloji

Yunanca “sarmal çiçek” anlamına gelir. Cinse bağlı üyelerin çiçekleri tek bir sıra üzerinde sarmal biçimde sıralıdır. Latince “sarmal” anlamına gelir. Cins adında olduğu çiçeklerin gövde üzerinde dizilişine işaret eder.

Geleneksel tıp

Kökü afrodizyak olarak kullanılır. Cilt hastalıkları, meme ağrısı, böbreklerde ağrı ve göz şikayetleri tedavisinde kullanılır.

Biliyor musunuz?

Bitkinin ürettiği nektar ince bir zar tarafından korunur. Bu nektara ulaşmak isteyen tozlayıcı, bu zarı yırtar ve buradan hava ile temas ettiğinde sertleşen yapışkan bir sıvı tozlayıcıya yapışır ve polenler de böylece tozlayıcıya geçmiş olur. Bitki ayrıca çiçeklerini gövde boyunca çeşitli yöne bakan biçimde açar, böylece böceklerin yine çeşitli olan yön tercihlerine dikkat ederek tozlanma şansını arttırır.

Bitki böcek sayısının düşüşe geçtiği güz aylarında çiçek açar. Bu nedenle tozlaşma harici çoğalma stratejileri de geliştirmiştir. Vejetatif olarak çoğalabilen bir bitkidir. Bu nedenle küçük bir alanda çok sayıda bireyden oluşan popülasyonlar görülebilir. Tohum üretme sürecinin zorluğu nedeniyle bazı bireyler, çiçek açma zamanında, çiçek açmayarak toprak altında dinlenerek geçirebilirler. Tohumdan üreyen bir bitkinin çiçek açabilmesi için geçen süre yaklaşık sekiz yıldır.

Fotoğrafları

Literatür

Flore des Environs de Paris 2: 330. 1836. (L.) Chevall.

Yorum yazın