İçeriğe geç

Rumex patientia (Efelek)

Efelek


Anahtar kelimeler: Tıbbi bitkiYenilebilir bitki.

Dolaşım

Bitkiler › Karanfil takımı › Madımakgiller › Labada › Efelek

Dağılımı

Bitki doğal olarak kuzey Avrupa’da yayılış gösterir.

Genel bilgiler

80 cm ila 1,5 metre büyüyebilir. Gövde dik ve ortasından itibaren dallıdır. İnce saplı çiçekler 10 ila 20 arası kümeler halindedir. Kılıf dökülücü ya da meyve zamanı kısmen kalıcıdır. Çiçekler 5 ila 8 mm uzunluğundadır. Açık yeşil ve pembe renklidir. Dış tepal iç tepalden daha kısadır. Yapraklar almaşlı dizilişli ve tüysüzdür. Kapçık kahverengidir. Tohumlar Ağustos ayında olgunlaşır. Çiçekler erseliktir.

Gözlem

Yol kenarı, yamaç ve tarlalarda görülür. İl genelinde yaygın olarak gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Efelek, Evelik, Develik.

Çiçek zamanı

Mayıs-Eylül ayları.

Yükseklik

500-1600 metre arası.

Etimoloji

Cins adı Latince “kuzukulağı” anlamına gelir. Muhtemelen Latince emmek anlamına gelen “rumo” kelimesinden türemiştir. Yaprakları emilerek susuzluk giderici olarak kullanılır. Cinsin Türkçe adı olan “labada”nın Theophrastus’un Rumex patientia’yı tanımlamak için kullandığı “lapathos” (λάπαθος) kelimesinden gelmesi muhtemeldir. Tür adı Latince “sabırlı” anlamına gelir. Özgün tanımda epitet tercihi ile ilgili detay yoktur. Bu durumda “sabırlı” epiteti türün meyve ya da tohumlarının kolaylıkla dağılmamasına işaret ediyor olabilir. Ya da aynı kökten “hasta” anlamı ile türün çeşitli rahatsızlıklara çare olarak kullanılması kastedilmiş olabilir.

Mutfak

Salata yapımında kullanılır. Yüksek oranda oksalik asit içerir. Çorbalara eklenir ve ayrıca yaprakları sarma yapımında kullanılır. Yaprakları çiğ ya da pişirilerek tüketilebilir. Bunlar mineral bakımından zengindir.

Geleneksel tıp

Suyu ve demlenen kökü çeşitli cilt sorunlarının tedavisinde kullanılmıştır. Kök demlendiğinde kabızlık tedavisinde de etkilidir. Boğaz ağrılarını gidermek için yaprakları ağızda çiğnenmiştir.

Dikkat

Biliyor musunuz?

Tırtıllar için oldukça önemli bir besin kaynağıdır.

Fotoğrafları

Literatür

Species Plantarum 1: 333–334. 1753. L.

Bir Yorum Yazın