Rubus canescens (Çoban kösteği)

derleyen:

Uyarı: Site sahibi, sitede yer verilen her türden bilginin uzman görüşüne dayandırılmaksızın kullanılmamasını şiddetle tavsiye eder.

Tanımı

Sürgünler yatık, sıklıkla köşeli, tozsu salgı ile kaplı değil, havlı ya da tüysüzce, seyrek olarak ince, kısa ve oraksı dikenlidir. Yapraklar üçlü ya da bazen ayaksı, beş yaprakçıklı, soluk renkli, yaprakların üst yüzeyi kaba tüylü ya da tüysüz, alt yüzeyi ağarmış kaba tüylü ve iki dişli; yanal yaprakçıklar yarı sapsız, terminal olanı saplı, kamamsı ters yumurtamsı ila baklavamsıdır. Kulakçık şeritsidir. Çiçekli sürgünler dik, 15 ila 40 cm uzunluğunda, köşeli, havlı ila kısaca kaba tüylü ve sürgünler gibi dikenlidir. Çiçek kurulu terminal ve çok çiçeklidir. Çanak yapraklar yumurtamsı dikdörtgensi, tepede sivri, havlı kaba tüylü ve çiçeklenmeden sonra geriye kıvrıktır. Çanak yaprak beyaz renkli (solduğunda soluk sarı), ters yumurtamsı, dikdörtgensi ve 5 ila 8 mm uzunluğundadır. Meyvecikler tüysüz, siyah ve çok sayıdadır.

Gözlem bilgileri

Doğal olarak batı Asya ve Avrupa’da yayılış gösterir. [HaritaSinonimler] Ormanlık alan, çalılık ve yol kenarında görülür. İl genelinde yaygın olarak gözlemlenmiştir. Mayıs ve ağustos ayları arasında çiçek açar. Deniz seviyesinden 1600 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.

Türkçe adları

Dilimizde çobankösteği, böğürtlen, karamuk, mora ve hamdüspara adları ile bilinmektedir.

Etimoloji

Cins adı Latince tatlı çalı anlamına gelir. Olasılıkla proto Avrupa dillerinden çıkarılmıştır. Cinsin Türkçe adı olan “böğürtlen” Türkçe kökenlidir ve olasılıkla dikenli çalıları tanımlamak için kullanılmıştır. Tür adı Latince ağarmış anlamına gelir. Türün yapraklarının arka yüzünün tüy yapısına işaret eder.

Gıda

Meyvesi tüketilir.

Tıp

Kökü düşüğü engellemek için kullanılır. Kaşınma ve vücut yaralarında başvurulur. Kansızlık, ishal, diyabet ve hemoroid vakalarında başvurulur. İdrar söktürücüdür. Rubus canescens kökü ve Petroselinum crispum üst bölümleri kaynatıldığında rahim bozuklukları tedavisinde etkilidir.

Fotoğrafları