İçeriğe geç

Rubia tinctorum (Kök boya)

Bitkiler › Gentiyan takımı › Kökboyagiller › Kökboyası › Kökboya

Tıbbi bitkiİran-Turan elementiBoya bitkisi.

1,5 metre büyüyebilir. Yapraklar 5 ila 10 cm uzunluğunda ve 2 ila 3 cm genişliğindedir ve gövdenin etrafında dizilidirler. Çiçekler 3 ila 5 mm uzunluğunda, beş soluk sarı taç yapraklı ve yoğun kümeler halindedir. Meyveler kırmızı ila siyah renkli ve 4 ila 6 mm çapındadır. Kök bir metreden daha uzun olabilir ve 12 mm kalınlığındadır. Tohumlar eylül ayında olgunlaşır.

Doğal olarak Asya ve Avrupa’da yayılış gösterir. [Harita|Sinonimler|Herbaryum]

Kayalık bölgeler, yamaçlar ve çalılıklarda görülür. Gebze ilçesinden kayıt bildirilmiş ancak henüz gözlemlenememiştir.

Dilimizde Kök boya, Bostan otu, Boyacı kökü, Boya çili, Boya kökü, Boya pürçü, Çubuk boya, Gök boya, Kırmızı kök, Kızıl boya, Kızıl kök ve Yumurta boyası adları ile bilinmektedir.

Mayıs ve ağustos ayları arasında çiçek açar.

400 ila 1600 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.

Kök, iştah açıcı, büzücü, safra söktürücü, idrar söktürücü ve adet akışı teşvik edicidir. Böbrek ve mesane taşlarının tedavisinde dahili olarak alınır.

Kansere neden olabileceği yahut karaciğer ve böbreğe zarar verme potansiyeli nedeniyle bitkisel olarak kullanılması önerilmez. Dahili olarak kullanılması düşüğe neden olabilir.

Deri, yün, pamuk ve ipek için bitkisel kırmızı boya olarak kullanılmıştır. Türk kırmızısı olarak rengi, Türkiye’de üretilmekteyken oradan Yunanistan’a ve oradan da Avrupa’ya yayılmıştır. On sekizinci yüzyılda Türk kırmızısının nasıl üretildiğinin bulunması için Avrupa ülkeleri tarafından casuslar görevlendirilmiştir.

Doğan, Hüseyin (2022). Rubia tinctorum (Kök boya) - Kocaeli Bitkileri. Erişim adresi: https://kocaelibitkileri.com/rubia-tinctorum/ Erişim tarihi: 29 January 2023

“Rubia tinctorum (Kök boya)” hakkında 2 yorum

  1. Türk Kırmızısı veya Edirne kırmızısı denilen boyar madde (yün iplikte) elde edilir. Kızılkök, bostanotu da denir. Yeni nesil Rubia otu veya kökboya deyip geçer.

    1. Barbaros Kayan

      Rubia tinctorum var elimizde yüklü miktarda alım yapan yeri biliyormusunuz yardımcı olursanız çok sevinirim

Bir Yorum Yazın