Plantago lagopus (Kırkdamarotu)

Tanımı

Genellikle 5 ila 50 cm büyüyebilen tek ya da çok yıllık bir bitkidir. Yapraklar tabanda rozet oluşturur. Bunlar 2 ila 15 cm uzunluğunda ve 0,4 ila 4,5 cm genişliğindedir. Yapraklar 4 ila 5 damarlı, saplı, aralıklı dişlidir. Sıkapa 6,5 ila 40 cm uzunluğunda, şeritli, yaslanıcı tüylüdür. Başak silindirik, oval ya da oval küreseldir. Alt bırahteler 5 mm, üst bırahteler 4,5 mm uzunluğunda, mızraksı ya da yumurtamsı, dar, yeşil ya da kahverengidir. Ön çanak yapraklar kaynaşık ve uzun tüylü, arka çanak yapraklar yumurtamsı ve uzun tüylüdür. Kapsül elipsoittir. Tohumlar kayık biçiminde, açık kahverengi ve parlaktır. Dilimizde kırkdamar otu adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Plantago lagopus doğal olarak Akdeniz havzası ile Afganistan arasında kalan bölgede yayılış gösterir. Yol kenarı, makilikler, kayalık bölgeler, çayırlar ve tarlalarda görülen bitki umumiyetle nisan ve ağustos ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1600 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Harita | Alttürler | Herbaryum

Etimoloji

Cins adı Latince ayak tabanı anlamına gelir. Cinsin yapraklarının (genelde) yere yatık olmasına işaret eder. Ayrıca bu yapraklar zamanla ayak izini andırır. Yine ayrıca cinsin ayağın altına konulduğunda yorgunluğu gidereceğine inanılırdı. Epitet Antik Yunanca tavşan ayağı anlamına gelir. Türün çiçek kurulu yapısına işaret eder.